Đây là hoạt động thiết thực nhân kỷ niệm 96 năm Ngày Thành lập Đảng cộng sản Việt Nam (03/02/1930 - 03/02/2026), 95 năm Ngày Thành lập Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (26/3/1931- 26/3/2026), chào mừng Đại hội đại biểu Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025 - 2030 và Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Phát biểu tại buổi trưng bày, Phó Giám đốc phụ trách quản lý, điều hành Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh Lâm Ngô Hoàng Anh nhấn mạnh, lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc được viết nên không chỉ bằng tinh thần yêu nước nồng nàn, mà còn bằng ý chí và lòng quả cảm của biết bao thế hệ người Việt Nam. Nếu đường Hồ Chí Minh trên biển là huyền thoại giữa trùng khơi, thì tuyến đường 1C chính là "mạch máu ngầm" kiên cường, nối liền biên giới Tây Nam về tận mũi Cà Mau.

Phó Giám đốc phụ trách quản lý, điều hành Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh chia sẻ, trong cao điểm kháng chiến chống Mỹ cứu nước, khi tuyến đường Hồ Chí Minh trên biển bị đánh phá ác liệt, việc chi viện cho miền Tây Nam Bộ gặp nhiều khó khăn, trong bối cảnh đó tuyến đường 1C ra đời như một giải pháp chiến lược.

Đường 1C là mật danh của tuyến vận tải quân sự hình thành năm 1966, nối tiếp đường Hồ Chí Minh trên bộ ở Đồng bằng sông Cửu Long, vươn từ biên giới Campuchia qua hệ thống kênh rạch, sông ngòi, rừng tràm đến mũi Cà Mau. Đây là tuyến đường huyết mạch thứ hai, sau tuyến đường Hồ Chí Minh trên biển nổi danh với "Tàu không số", nhằm bảo đảm chi viện cho chiến trường miền Tây Nam Bộ, góp phần tạo nên yếu tố quyết định thắng lợi cho cách mạng Việt Nam nói chung, chiến trường miền Nam nói riêng.

Trong suốt thời gian tồn tại và hoạt động, lực lượng Thanh niên xung phong trên tuyến đường 1C đã cùng với chính quyền và du kích địa phương liên kết bám địa bàn, sẵn sàng hy sinh, bền bỉ thực hiện nhiệm vụ vận chuyển vũ khí, phương tiện chiến tranh và đưa đón cán bộ. Dù bị đối phương phát hiện, tìm mọi cách đánh phá, lực lượng Thanh niên xung phong vẫn hăng hái chiến đấu không chỉ bằng sức lực, mà bằng ý chí không bao giờ khuất phục.

"Tuyến đường 1C đã trở thành huyền thoại. Lực lượng Thanh niên xung phong đã chiến đấu không chỉ bằng sức lực, mà bằng ý chí – một ý chí mà thép có thể nóng chảy, nhưng lòng người không bao giờ khuất phục. Tuyến đường 1C và Liên đội I Thanh niên xung phong đã trở thành minh chứng sinh động cho lòng yêu nước, ý chí quật cường và tinh thần quả cảm của thế hệ trẻ Việt Nam, nơi thanh xuân vì Tổ quốc đã hóa thành bất tử." - Phó Giám đốc phụ trách quản lý, điều hành Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh Lâm Ngô Hoàng Anh nhấn mạnh.

Với 109 hình ảnh, tư liệu và hiện vật, trưng bày chuyên đề "Thời thanh xuân trên tuyến đường 1C huyền thoại" giới thiệu đến công chúng về một thời kỳ đấu tranh lâu dài, gian khổ nhưng anh dũng của nhân dân miền Tây Nam Bộ trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước của dân tộc.

Trong đó, hoạt động của lực lượng Thanh niên xung phong trên tuyến chi viện 1C – giữ vai trò là tuyến đường huyết mạch thứ hai, sau đường Hồ Chí Minh trên biển – đã góp phần quan trọng làm nên Đại thắng mùa Xuân năm 1975, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Nội dung trưng bày được chia thành 04 phần trọng tâm, gồm: "Nơi huyền thoại bắt đầu" – Giới thiệu vai trò chiến lược và sự ra đời của tuyến đường 1C; "Trong vòng vây lửa đạn" – Phản ánh các hoạt động ngăn chặn, phong tỏa của quân đội Mỹ và chính quyền Việt Nam Cộng hòa đối với đường 1C; "Cuộc sống và chiến đấu của Thanh niên xung phong trên tuyến đường 1C"; và "Hồi ức & Tri ân" – Tôn vinh những hy sinh thầm lặng, đồng thời lan tỏa giá trị giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ.

Trưng bày được tổ chức tại Phòng trưng bày chuyên đề Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh, số 28 Võ Văn Tần, phường Xuân Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh, với tổng diện tích 194 m², mở cửa phục vụ khách tham quan từ ngày 07/01/2026.

Thông qua trưng bày chuyên đề, Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh kỳ vọng mang đến cho công chúng những trải nghiệm ý nghĩa, không chỉ góp phần bồi đắp kiến thức lịch sử, mà còn khơi dậy niềm tự hào, sự tri ân sâu sắc đối với thế hệ cha anh – những người đã hiến dâng trọn vẹn tuổi thanh xuân vì độc lập, tự do và thống nhất của Tổ quốc.

Tại lễ khai mạc, Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh phối hợp với Ban Liên lạc Cựu cán bộ Đoàn Thanh niên Việt Nam phía Nam đã trao tặng nhiều phần quà ý nghĩa nhằm tri ân các Cựu Thanh niên xung phong từng tham gia tuyến đường 1C.

Dịp này, Công đoàn và Chi đoàn Bảo tàng Chứng tích Chiến tranh cũng nhận phụng dưỡng ông Cao Long Phiêu - cựu cán bộ Thanh niên xung phong Liên đội I, tuyến đường 1C, Thanh niên xung phong miền Tây Nam Bộ. Nghĩa cử thiết thực này thể hiện trách nhiệm và tinh thần tri ân của thế hệ trẻ hôm nay đối với những đóng góp, hy sinh của những người đi trước.

Một số hình ảnh tại triển lãm trưng bày: