Đề nghị xem xét tham mưu Chính phủ trình Quốc hội sửa đổi Luật Di sản theo hướng phân cấp thẩm quyền giao cho cấp tỉnh thẩm định, phê duyệt dự án tu bổ di tích cấp Quốc gia nằm trên địa bàn địa phương. Bởi hiện nay thuộc thẩm quyền Bộ Văn hóa và trình Thủ tướng Chính phủ, do đó trong quá trình thực hiện tu bổ, sửa chữa phải chờ đợi phê duyệt mất nhiều thời gian.

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã có trả lời cử tri.

Cổng TTĐT của Bộ trích đăng toàn văn phần trả lời của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch theo Công văn số 2973/BVHTTDL-VP ngày 17/8/2021 về việc trả lời kiến nghị của cử tri gửi tới sau Kỳ họp thứ 11, Quốc hội khóa XIV, như sau:

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Di sản văn hóa năm 2009 quy định:

-  Khoản 10 Điều 1: "2. Di tích quốc gia là di tích có giá trị tiêu biểu của quốc gia, bao gồm:

a) Công trình xây dựng, địa điểm ghi dấu sự kiện, mốc lịch sử quan trọng của dân tộc hoặc gắn với anh hùng dân tộc, danh nhân, nhà hoạt động chính trị, văn hóa, nghệ thuật, khoa học nổi tiếng có ảnh hưởng quan trọng đối với tiến trình lịch sử của dân tộc;

b) Công trình kiến trúc, nghệ thuật, quần thể kiến trúc, tổng thể kiến trúc đô thị và địa điểm cư trú có giá trị tiêu biểu trong các giai đoạn phát triển kiến trúc, nghệ thuật Việt Nam;

c) Địa điểm khảo cổ có giá trị nổi bật đánh dấu các giai đoạn phát triển của văn hóa khảo cổ;

d) Cảnh quan thiên nhiên đẹp hoặc địa điểm có sự kết hợp giữa cảnh quan thiên nhiên với công trình kiến trúc, nghệ thuật hoặc khu vực thiên nhiên có giá trị khoa học về địa chất, địa mạo, địa lý, đa dạng sinh học, hệ sinh thái đặc thù.".

- Khoản 11 Điều 1: "b) Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch quyết định xếp hạng di tích quốc gia, cấp bằng xếp hạng di tích quốc gia".

- Khoản 15 Điều 1: "1. Việc bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích phải bảo đảm các yêu cầu sau đây: 

a) Giữ gìn tối đa các yếu tố gốc cấu thành di tích;

b) Lập quy hoạch, dự án trình cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt, trừ trường hợp sửa chữa nhỏ không ảnh hưởng đến yếu tố gốc cấu thành di tích. Đối với di tích cấp tỉnh, phải được sự đồng ý bằng văn bản của cơ quan có thẩm quyền về văn hóa, thể thao và du lịch cấp tỉnh; đối với di tích quốc gia và di tích quốc gia đặc biệt, phải được sự đồng ý bằng văn bản của Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch".

3. Chính phủ quy định thẩm quyền, trình tự, thủ tục lập, phê duyệt quy hoạch, dự án bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích."

Các quy định của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Di sản văn hóa thể hiện quan  điểm thống nhất trong phân cấp quản lý nhà nước về di sản văn hóa, bảo đảm vai trò chỉ đạo, theo dõi, cũng như giám sát, xử lý vi phạm... ở các cấp, đồng thời phù hợp với trách nhiệm của cơ quan quản lý  nhà nước có tính chuyên sâu, mang tính chuyên ngành cao.

Căn cứ quy định tại khoản 15 Điều 1 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Di sản văn hóa, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 70/2012/NĐ-CP ngày 18/9/2012 và Nghị định số 166/2018/NĐ-CP ngày 25/12/2018 (thay thế Nghị định số 70/2012/NĐ-CP) quy định thẩm quyền, trình tự, thủ tục lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch, dự án bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích. Nghị định được xây dựng trên cơ sở tuân thủ Luật ban hành văn bản quy định pháp luật, lấy ý kiến rộng rãi của các Bộ, ngành, địa phương, các tổ chức, cá nhân có liên quan trước khi ban hành. Nội dung Nghị định đã quy định cụ thể thời gian thẩm định dự án tu bổ di tích, phù hợp và tương thích với các quy định pháp luật có liên quan (trong đó có pháp luật về xây dựng). Như vậy, quy định của Luật, Nghị định tương đối chặt chẽ, cụ thể về tiêu chí, trách nhiệm và quyền hạn, quy trình và thời gian giải quyết. Theo đó, các cơ quan, đơn vị, địa phương liên quan phải thực hiện công tác chuẩn bị đầu tư, triển khai lập và trình thẩm định dự án tu bổ di tích, thẩm định dự án tu bổ di tích đảm bảo thời gian theo đúng quy định của pháp luật.

Quá trình triển khai thực hiện các quy định của pháp luật về di sản văn hóa, bên cạnh những kết quả đạt được, việc thực hiện các dự án tu bổ, tôn tạo di tích tại một số địa phương còn tồn tại, hạn chế như: Không thực hiện đúng nội dung đã được cơ quan chuyên môn có thẩm quyền thẩm định, còn xảy ra tình trạng tu bổ, tôn tạo di tích theo kiểu "hiện  đại hóa", "hào nhoáng" đã làm biến dạng, sai lệch, mất đi yếu tố gốc, giá trị độc đáo của di tích; vi phạm, xâm hại khu vực khoanh vùng bảo vệ di tích, giải tỏa trong khu vực di tích và tác động xấu đến cảnh quan, môi trường sinh thái tự nhiên của di tích; một số di tích được đầu tư bằng các nguồn vốn của địa phương, nguồn vốn công đức, xã hội hóa chưa thực hiện đúng quy trình, thủ tục dẫn đến việc vi phạm trong bảo quản, tu bổ, phục hồi di tích.

Trong thời gian tới, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch sẽ phối hợp chặt chẽ với các Bộ, ngành, địa phương để rà soát những khó khăn, vướng mắc, những nội dung trong Luật Di sản văn hóa năm 2001, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Di sản văn hóa năm 2009 không còn phù hợp với tình hình thực tiễn, những nội dung cần bổ sung nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về di sản văn hóa, bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa để đưa vào đề xuất lập Hồ sơ đề nghị xây dựng Luật Di sản văn hóa (sửa đổi).

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trân trọng gửi tới Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Phúc để trả lời cử tri./

>> Toàn văn nội dung văn bản.