Số lượng gần 1.000 tác phẩm được bàn giao lần này là những thành quả lao động sáng tạo miệt mài của các nghệ sĩ thuộc nhiều thế hệ. Các tác phẩm phong phú về chất liệu và loại hình, không chỉ chứa đựng những giá trị sâu sắc về nghệ thuật mà còn cả giá trị lịch sử, phản ánh hơi thở của đời sống và sự chuyển mình của mỹ thuật Việt Nam qua các giai đoạn. Mỗi tác phẩm là một thông điệp thẩm mỹ riêng biệt, thể hiện sự tìm tòi, thể nghiệm độc đáo của các nghệ sĩ đương đại trong việc kết hợp giữa bản sắc truyền thống và tư duy nghệ thuật hiện đại.

Chia sẻ tại buổi lễ, Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam Nguyễn Anh Minh khẳng định, đây một cột mốc lịch sử đối với cả Hội Mỹ thuật Việt Nam và Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam. Và cũng là một món quà vô giá mà Hội Mỹ thuật Việt Nam đã gửi trao và cho Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam một sứ mệnh mới trong công tác bảo tồn và phát huy di sản mỹ thuật.

Theo ông Nguyễn Anh Minh, trong bối cảnh hiện nay, công tác sưu tầm mỹ thuật của Bảo tàng còn gặp rất nhiều khó khăn. Mặc dù Bộ VHTTDL đã quan tâm, song nguồn kinh phí dành cho sưu tầm mỗi năm vẫn còn rất khiêm tốn so với sự phát triển mạnh mẽ của thị trường nghệ thuật đương đại. Nhu cầu lưu giữ các giá trị nghệ thuật hôm nay để trở thành di sản cho các thế hệ mai sau là vô cùng cấp thiết, nhưng điều kiện thực tế vẫn còn nhiều hạn chế.

Chính vì vậy, đợt tiếp nhận lần này có ý nghĩa không chỉ về mặt lịch sử mà còn có giá trị rất lớn. Qua những trao đổi sơ bộ và so sánh với giá thị trường hiện nay, có thể thấy tổng giá trị của khối tác phẩm này là một con số vô cùng lớn. Tuy nhiên, giá trị của các tác phẩm không chỉ nằm ở giá trị thị trường, mà còn ở giá trị lịch sử, giá trị nghệ thuật và giá trị văn hóa, những giá trị đã và đang được nhân lên theo thời gian.

"Việc gần 1.000 tác phẩm mỹ thuật – một khối tài sản văn hóa đồ sộ như vậy được trao cho Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam là một món quà vô cùng quý báu. Đây là tài sản của quốc gia, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam sẽ có trách nhiệm bảo tồn và phát huy hiệu quả trong thời gian tới. Chúng tôi vô cùng biết ơn các thế hệ họa sĩ đã sáng tạo nên các tác phẩm này; biết ơn các thế hệ lãnh đạo Hội Mỹ thuật Việt Nam đã gìn giữ bộ sưu tập cho tới ngày hôm nay; và đặc biệt trân trọng cảm ơn Chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam đã có quyết định đúng đắn, mang ý nghĩa lịch sử trong sự kiện này" – ông Nguyễn Anh Minh nói.

979 tác phẩm được chọn lọc từ bộ sưu tập của Hội Mỹ thuật Việt Nam trao cho Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam gồm các thể loại: hội họa, đồ họa, điêu khắc, gốm. Chất liệu phong phú, chủ đề và hình thức nghệ thuật đa dạng, phản ánh sinh động sự phát triển của nền mỹ thuật hiện đại Việt Nam. Bộ sưu tập tác phẩm của nhiều thế hệ tác giả tiếp nối, thuộc các giai đoạn khác nhau của Mỹ thuật hiện đại Việt Nam, từ họa sĩ học trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương, lớp họa sĩ khóa kháng chiến, cao đẳng Mỹ thuật Việt Nam cho tới lớp họa sĩ trẻ hiện nay.

Có thể kể đến ba điểm nhấn đặc biệt từ bộ sưu tập 979 tác phẩm là nhóm tranh cổ động (áp phích) có niên đại những năm 1950; nhóm tranh, tượng được sáng tác trong khoảng 20 năm trở lại đây và nhóm tranh đồ họa nước ngoài có chất lượng nghệ thuật cao.

Bộ tranh Cổ động (áp phích) của nhiều họa sĩ nổi tiếng, nhiều họa sĩ tốt nghiệp trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương như Hồ Văn Lái, Thang Trần Phềnh, Phạm Ngọc Khâm, Trịnh Hữu Ngọc, Mạnh Quỳnh, Hoàng Lập Ngôn, Huỳnh Văn Gấm… Các thế hệ kế tiếp thuộc trường Cao đẳng Mỹ thuật Việt Nam (từ khóa kháng chiến về sau) như Hoàng Sùng, Đào Đức, Văn Phú, Ngọc Linh, Cần Thư Công, Cao Xuân Ngoạn, Tô Chiêm, Bùi Tấn Hưng, Trịnh Kim Vinh, Bùi Quang Ngọc… Bộ sưu tập tranh cổ động có niên đại từ thập niên 1950 có giá trị cao, phản ánh công cuộc lao động kiến thiết miền Bắc, vững mạnh đấu tranh thống nhất nước nhà.

Bộ tranh, tượng hiện đại của nhiều thế hệ họa sĩ, nhà điêu khắc có giá trị nghệ thuật cao, bổ sung làm giàu thêm cho bộ sưu tập của Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, phản ánh sinh động tiến trình lịch sử Mỹ thuật Việt Nam. Đó là các thế hệ họa sĩ cống hiến cho nền mỹ thuật trong thời kháng chiến và hòa bình, xây dựng đất nước. Có thể kể đến những họa sĩ như Ngô Mạnh Lân, Nguyễn Thanh Châu, Trọng Cát thuộc thế hệ họa sĩ trưởng thành trong kháng chiến chống Pháp. Hai họa sĩ Hồ Hữu Thủ, Nguyễn Lâm là hai họa sĩ thuộc hội Họa sĩ Trẻ nổi tiếng ở Sài Gòn trước năm 1975. Những tác giả này đã có tác phẩm trong sưu tập của Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam. Bộ sưu tập được bàn giao lần này đã bổ sung thêm những tác phẩm giá trị của họ.

Ngoài ra, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam còn bổ sung thêm vào bộ sưu tập tác phẩm của những họa sĩ nổi bật khác như họa sĩ Trương Bé, Đỗ Thị Ninh, Kà Kha Sam, Ca Lê Thắng, Đào Minh Tri, Lê Huy Tiếp, Lý Trực Sơn, Lê Trí Dũng… Đặc biệt trong bộ sưu tập lần này là những tác giả vẽ tranh theo lối trừu tượng, biểu hiện với nhiều màu sắc, cá tính riêng thuộc thế hệ 5x-6x điển hình như Lê Thánh Thư, Trần Văn Thảo, Đỗ Hoàng Tường, Đỗ Minh Tâm, Phạm An Hải, Trần Lương, Lê Quảng Hà, Đinh Ý Nhi, Lê Thiết Cương, Vũ Đình Tuấn… Những họa sĩ trẻ, đương đại thế hệ 8x như Đỗ Hiệp, Trịnh Minh Tiến, Đoàn Xuân Tùng là những dấu ấn mới mẻ (chưa có tác phẩm trong sưu tập bảo tàng) trong bộ sưu tập này.

Nhóm tranh đồ họa nước ngoài được Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam tiếp nhận nhằm bổ sung cho bộ sưu tập tác phẩm của các tác giả nước ngoài, thể hiện sự cởi mở, phản ánh kết quả của những hoạt động trao đổi giao lưu văn hóa, mỹ thuật của Việt Nam và bạn bè quốc tế.

Việc chuyển giao này không đơn thuần là hoạt động nghiệp vụ giữa hai đơn vị, mà còn mang những ý nghĩa vô cùng sâu sắc nhằm bảo tồn và phát huy giá trị: Chuyển giao các tác phẩm từ Hội Mỹ thuật Việt Nam về Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam giúp các tác phẩm được lưu giữ và bảo quản trong điều kiện tiêu chuẩn, đảm bảo kéo dài tuổi thọ và sự vẹn toàn của di sản. Đồng thời, làm giàu kho tàng di sản quốc gia, mở rộng cơ hội tiếp cận công chúng: Những tác phẩm quý này sẽ sớm được nghiên cứu, trưng bày và giới thiệu rộng rãi đến công chúng trong và ngoài nước, góp phần phát huy giá trị di sản và giáo dục thẩm mỹ cho các thế hệ tương lai.

Trong khuôn khổ lễ tiếp nhận, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam đã chọn lọc 30 tác phẩm trong 979 tác phẩm tiếp nhận lần này để trưng bày giới thiệu đến với công chúng. Triển lãm mở của đến hết ngày 17/1 tại tầng 2, nhà B Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam../.