Thành phố Hồ Chí Minh cụ thể hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW thông qua Chương trình hành động số 18-CTrHĐ/TU của Thành ủy, Quyết định số 2358/QĐ-UBND ngày 20 tháng 4 năm 2026 về ban hành Kế hoạch thực hiện Chương trình hành động số 18-CTrHĐ/TU ngày 17 tháng 4 năm 2026 của Thành ủy; Kế hoạch số 296/KH-UBND ngày 15 tháng 6 năm 2026 của Ủy ban nhân dân Thành phố về thực hiện Chương trình Bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa trên địa bàn Thành phố.
Theo đó, Thành phố tập trung triển khai các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm. Trong đó, đối với công tác bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể, Thành phố phấn đấu đến năm 2030, có 3-5 di sản văn hóa phi vật thể trong Danh mục kiểm kê được lập hồ sơ khoa học đề nghị đưa vào Danh mục quốc gia về di sản văn hóa phi vật thể. Phấn đấu có 50-70% các di sản văn hóa phi vật thể được đưa vào Danh mục quốc gia được xây dựng đề án quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị.
Du khách tìm hiểu về lịch sử tại Khu di tích lịch sử Địa đạo Củ Chi, Thành phố Hồ Chí Minh
Đối với công tác bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa vật thể, tổ chức nghiên cứu đề xuất xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt, di tích quốc gia đối với các di tích có giá trị tiêu biểu. Đến năm 2030, phấn đấu hoàn thành việc lập hồ sơ và trình cấp có thẩm quyền xếp hạng đối với các di tích đủ điều kiện; trong đó, 70 công trình, địa điểm thuộc danh mục kiểm kê được xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa, 05 di tích lịch sử - văn hóa cấp Thành phố lập hồ sơ đề nghị xếp hạng di tích quốc gia; 02 di tích lịch sử - văn hóa cấp Quốc gia lập hồ sơ đề nghị xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt và triển khai các quy trình để đề nghị công nhận Địa đạo Củ Chi là Di sản thế giới. Trong công tác bảo quản, tu bổ, tôn tạo phụ hồi các di tích lịch sử - văn hóa đến năm 2030 hoàn thành công tác bảo quản, tu bổ, tôn tạo đối với 100% di tích quốc gia đặc biệt, tối thiểu 70% di tích quốc gia và di tích cấp Thành phố bị xuống cấp. Triển khai việc lập quy hoạch bảo quản, tu bổ, phù hội đối với di tích quốc gia đặc biệt, tổ chức thăm dò, khai quật khảo cổ theo quy định của Luật Di sản văn hóa.
Đối với các nội dung khác, Thành phố xây đề xuất những giải pháp cụ thể, đối với công tác bảo vệ và phát huy giá trị di sản tư liệu phấn đấu đến năm 2030, có từ 01-02 di sản tư liệu được đưa vào danh mục quốc về di sản tư liệu. Về hoạt động bảo tàng triển khai đầu tư các dự án xây dựng mới, cải tạo, mở rộng bảo tàng; nâng cao chất lượng chuyên môn bảo tàng theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại và bản sắc. Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong lĩnh vực di sản văn hóa; đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực di sản văn hóa và hợp tác quốc tế.
Đồng thời, để triển khai thực hiện Luật Phát triển đô thị, cơ quan chuyên môn ngành văn hóa đã tham mưu Ủy ban nhân dân Thành phố trình Hội đồng nhân dân Thành phố ban hành các nghị quyết chuyên đề ngày 30/10/2026 nhằm cụ thể hóa chính sách hỗ trợ bảo tồn và phát huy giá trị di sản, gồm: Nghị quyết số 83/2026/NQ-HĐND về cơ chế, chính sách khuyến khích, hỗ trợ tổ chức, cá nhân tôn tạo, bảo vệ khu vực có giá trị văn hóa, lịch sử và công trình kiến trúc có giá trị; Nghị quyết số 85/2026/NQ-HĐND về chính sách ưu đãi, hỗ trợ các tổ chức, cá nhân thực hành bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa; Nghị quyết số 94/2026/NQ-HĐND về mức chi và việc sử dụng kinh phí thực hiện công tác thăm dò, khai quật khảo cổ từ nguồn ngân sách nhà nước.
Thành phố cho biết, thông qua các nhiệm vụ và giải pháp này, Thành phố hướng đến bảo tồn di sản gắn với phát huy giá trị trong đời sống đương đại, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu gìn giữ di sản và mục tiêu phát triển bền vững.