Sinh ra tại phường Tĩnh Gia, tỉnh Thanh Hóa, quê hương của người anh hùng áo vải Lê Lợi, Thu Trang cho biết tình yêu với văn hóa và truyền thống dân tộc là một phần quan trọng trong thế giới quan của mình. Việc trở thành sinh viên Trường Đại học Văn hóa Hà Nội, theo em, không chỉ là kết quả của những năm tháng nỗ lực học tập mà còn là một dấu mốc mở ra hành trình tiếp nhận tri thức, rèn luyện nghề nghiệp và thực hiện trách nhiệm của một người trẻ đối với những giá trị văn hóa được trao truyền.
“Văn hóa không phải là những hiện vật tĩnh lặng trong bảo tàng mà là “sức mạnh mềm”, là hệ điều hành định hình bản sắc và nội lực của một dân tộc”, Thu Trang chia sẻ.
Chọn du lịch để đưa giá trị văn hóa vào đời sống
Phùng Thị Thu Trang - Thủ khoa đầu vào Trường Đại học Văn hóa Hà Nội.
Theo học ngành Quản trị Kinh doanh Du lịch, Thu Trang nhìn nhận du lịch Việt Nam có nhiều tiềm năng phát triển bởi nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú và bản sắc văn hóa đa dạng. Tuy nhiên, theo góc nhìn của nữ sinh viên, lĩnh vực này vẫn đứng trước những yêu cầu về quy hoạch, tổ chức, phát triển bền vững và định hướng du lịch xanh.
Chính những trăn trở đó đã trở thành động lực để Thu Trang lựa chọn du lịch làm lĩnh vực theo đuổi. Em mong muốn sau này có thể tham gia vào thị trường lao động ngành du lịch, đóng góp vào quá trình xây dựng những giá trị mới, hướng tới sự phát triển mạnh mẽ và bền vững hơn của du lịch Việt Nam.
Việc lựa chọn Trường Đại học Văn hóa Hà Nội cũng xuất phát từ mong muốn được trang bị nền tảng lý luận và tư duy liên ngành về văn hóa. Với Thu Trang, trong một thế giới ngày càng toàn cầu hóa, hiểu và định vị được giá trị văn hóa bản địa là điều cần thiết để hội nhập mà không đánh mất bản sắc.
Hành trình học tập tại trường giúp Thu Trang nhận ra rằng, bên cạnh kiến thức học thuật, em còn có cơ hội tiếp nhận kinh nghiệm thực tiễn, sự nhiệt huyết từ các thế hệ thầy cô, chuyên gia và những người đi trước. Với Thu Trang, bài học lớn nhất là tinh thần làm văn hóa bằng cái tâm trong sáng, tôn trọng di sản, đồng thời giữ bản lĩnh trước những biến động của thị trường.
Bên cạnh đó, Thu Trang cũng dành sự ngưỡng mộ đặc biệt cho chị Vàng Thị Thông, người em biết đến qua chương trình “Gia Đình Ha Ha”. Ở chị, Thu Trang ấn tượng bởi nghị lực, sự giản dị, tri thức và tình yêu quê hương, đất nước. Những phẩm chất ấy trở thành nguồn cảm hứng đối với một người trẻ đang theo đuổi lĩnh vực văn hóa, du lịch.
Kế thừa không phải là giữ nguyên cái cũ
Với Thu Trang, câu chuyện kế thừa truyền thống không đồng nghĩa với việc giữ nguyên những giá trị cũ một cách bảo thủ. “Truyền thống là một dòng chảy liên tục và người trẻ chính là những người giữ cho dòng chảy đó không bị ứ đọng”, Thu Trang chia sẻ.
Theo nữ sinh viên, kế thừa phải đi cùng tái thiết và làm mới. Người trẻ cần nhìn nhận những giá trị truyền thống bằng nhãn quan đương đại, tư duy khoa học để nhận diện và phát huy những giá trị cốt lõi. Từ đó, truyền thống có thể được thể hiện bằng những ngôn ngữ mới, phù hợp với thị hiếu của thời đại và xu hướng quốc tế.
Quan niệm ấy cũng định hình cách Thu Trang nhìn về nghề nghiệp tương lai. Với em, giữ gìn văn hóa không chỉ là bảo vệ những gì đã có mà còn phải tìm cách để các giá trị ấy tiếp tục hiện diện trong đời sống, tiếp cận được công chúng mới và tạo ra sức sống mới.
Đây cũng là lý do Thu Trang quan tâm đến công nghệ số và trí tuệ nhân tạo trong quá trình học tập. Em xem AI là công cụ hỗ trợ phân tích dữ liệu, hệ thống hóa tài liệu tham khảo và xử lý những công việc kỹ thuật mang tính lặp lại.
Tuy nhiên, Thu Trang luôn đặt ra ranh giới giữa “sử dụng” và “lạm dụng” AI. Theo em, công nghệ có thể hỗ trợ con người xử lý thông tin nhưng không thể thay thế chiều sâu cảm xúc, trải nghiệm nhân sinh mang tính bản địa và năng lực phản biện đạo đức.
Bởi vậy, khi sử dụng AI, Thu Trang cho biết em thường đặt câu hỏi ngược lại đối với kết quả do công cụ đưa ra, đồng thời đưa thế giới quan và dấu ấn cá nhân vào sản phẩm học tập, sáng tạo. Với em, công nghệ chỉ thực sự có ý nghĩa khi giúp con người làm tốt hơn công việc của mình mà không đánh mất tư duy và bản sắc cá nhân.
“Truyền thống là một dòng chảy liên tục và người trẻ chính là những người giữ cho dòng chảy đó không bị ứ đọng”, Thu Trang chia sẻ.
Mang bản sắc Việt Nam đến gần hơn với thế giới
Từ góc nhìn của một sinh viên du lịch, Thu Trang cho rằng thế hệ trẻ muốn vừa giữ được bản sắc, vừa thích ứng với thị trường cần xây dựng ba nền tảng: hiểu sâu về lịch sử, văn hóa dân tộc; có tư duy toàn cầu và năng lực ngoại ngữ; đồng thời làm chủ công nghệ số.
Nếu hiểu văn hóa là nền tảng, tư duy toàn cầu là khả năng đối thoại và công nghệ là công cụ, người trẻ có thể biến những giá trị văn hóa thành các sản phẩm truyền thông, sản phẩm kinh tế văn hóa có khả năng tiếp cận thị trường rộng hơn.
Đó cũng là hướng đi Thu Trang đặt ra cho chính mình trong tương lai.
Trước mắt, em xác định tiếp tục học tập, bổ sung tri thức và tích lũy trải nghiệm. Xa hơn, Thu Trang mong muốn trở thành một người trực tiếp tham gia vào quá trình đồng kiến tạo các giá trị văn hóa, thay vì chỉ là người thụ hưởng hay bảo vệ di sản một cách thụ động.
“Em mong muốn mình sẽ là một người đồng kiến tạo, trực tiếp xây dựng các dự án văn hóa sáng tạo, ứng dụng công nghệ để số hóa di sản hoặc phát triển các ngành công nghiệp văn hóa tại Việt Nam”, Thu Trang chia sẻ.
Đó là một hành trình dài, đòi hỏi người trẻ phải tiếp tục học hỏi và hoàn thiện bản thân. Nhưng với Thu Trang, đích đến không chỉ là một vị trí nghề nghiệp. Điều em hướng tới là góp phần đưa văn hóa truyền thống đến gần hơn với công chúng trong nước và quốc tế, để những giá trị được trao truyền qua các thế hệ tiếp tục được sống trong đời sống hiện đại.
Từ một sinh viên ngành Quản trị Kinh doanh Du lịch, Thu Trang đang hình dung cho mình một vai trò rộng hơn, đó là tiếp nhận những giá trị của quá khứ, dùng tri thức và công nghệ của hiện tại để tạo ra những cách tiếp cận mới, qua đó góp phần đưa văn hóa Việt Nam bước tiếp vào tương lai./.