Trong quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, việc thay đổi địa giới có thể làm phát sinh tình trạng trùng tên đường phố, đặt ra yêu cầu xử lý phù hợp nhằm bảo đảm công tác quản lý và xác định địa chỉ.

Để giải quyết vấn đề này, dự thảo Nghị định ban hành Quy chế đặt tên, đổi tên đường phố, công trình công cộng đang được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch lấy ý kiến đã đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy định về đổi tên, trong đó phân định rõ những trường hợp phải đổi tên, được xem xét đổi tên và nguyên tắc hạn chế đổi tên.

Theo Điều 6 Quy chế ban hành kèm theo dự thảo Nghị định, đường phố, công trình công cộng đã đặt tên thuộc 03 trường hợp sau thì phải đổi tên, gồm: không có ý nghĩa lịch sử - văn hóa, không phù hợp với thuần phong mỹ tục của dân tộc; người được đặt tên không phải là nhân vật tiêu biểu của đất nước hoặc địa phương, gây ảnh hưởng, tác động xấu trong xã hội; tên trùng hoặc tương tự gây nhầm lẫn nghiêm trọng trong quản lý, giao dịch hoặc xác định địa chỉ.

Bên cạnh các trường hợp phải đổi tên, dự thảo Quy chế cũng quy định 05 trường hợp được xem xét đổi tên.

Theo đó, việc đổi tên được xem xét đối với tên đã được đặt không đúng quy định của pháp luật tại thời điểm đặt tên; tên không còn phù hợp do thay đổi tính chất, chức năng hoặc phạm vi của công trình; tên không tương xứng rõ rệt với quy mô đường phố, công trình công cộng.

Ngoài ra, dự thảo cho phép xem xét đổi tên để thống nhất tên gọi trên toàn tuyến khi nối dài, sáp nhập tuyến đường hoặc khi việc sắp xếp đơn vị hành chính làm phát sinh tên trùng trong phạm vi một đơn vị hành chính cấp xã. Những trường hợp đặc biệt khác vì lợi ích công cộng cũng có thể được cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định theo quy định.

Cùng với đó, hạn chế đổi tên đối với những đường phố, công trình công cộng đã có tên gọi quen thuộc, gắn bó với lịch sử - văn hóa của dân tộc, địa phương và ăn sâu vào tiềm thức, tình cảm của Nhân dân qua nhiều thế hệ, trừ các trường hợp phải đổi tên hoặc được xem xét đổi tên theo quy định.

Khi đề xuất đổi tên, cơ quan có thẩm quyền phải xem xét thận trọng và đánh giá tác động đối với người dân; tổ chức, doanh nghiệp; địa chỉ hành chính; giấy tờ, hồ sơ; cơ sở dữ liệu và hệ thống thông tin có liên quan.

Dự thảo đồng thời quy định không đổi tên đối với các trường hợp không được đổi tên theo quy định của pháp luật về đường bộ.

Những nội dung này nhằm làm rõ căn cứ xem xét, quyết định đổi tên đường phố, công trình công cộng, đồng thời bảo đảm việc điều chỉnh tên gọi được thực hiện phù hợp với các quy định pháp luật có liên quan./.