Thông qua những câu chuyện từ trải nghiệm cá nhân đến thực tiễn sản xuất nội dung, chương trình mang đến nhiều góc nhìn về cách người trẻ tiếp cận di sản, ứng dụng công nghệ và định hình dấu ấn riêng trong không gian số.
Chương trình nằm trong khuôn khổ Heritage Ho Chi Minh City, do Hội Di sản Văn hóa TP.HCM và Tạp chí Vietnam Travel phối hợp triển khai, hướng đến khuyến khích người trẻ khám phá, kể lại và lan tỏa những giá trị văn hóa của thành phố.
Tham gia chia sẻ tại chương trình có các khách mời: Nhà sáng tạo nội dung Huy Forum, Đạo diễn Dương Vũ, nhà sáng tạo nội dung Vĩnh Thích Ăn Ngon và nhà sáng lập AI Leaders Việt Nam Lê Uyên Thảo.
TP HCM qua góc nhìn những người kể chuyện
Mở đầu cuộc trò chuyện, nhà báo Hà Kiều, người đảm nhận vai trò điều phối chương trình, đặt câu hỏi về những điều khiến các diễn giả gắn bó với TP.HCM. Từ trải nghiệm cá nhân, mỗi khách mời mang đến một góc nhìn riêng về thành phố năng động, không chỉ nổi bật bởi nhịp sống sôi động mà còn bởi sự gắn kết giữa con người và những cơ hội phát triển.
Nhà sáng tạo nội dung Huy Forum nhắc đến cảm giác gần gũi, thuận tiện sau khi trải nghiệm nhiều thành phố. Với Đạo diễn Dương Vũ, Sài Gòn là “thành phố của những ước mơ và khát vọng”, luôn chuyển động và tạo cơ hội phát triển.
Trong khi đó, nhà sáng lập AI Leaders Việt Nam Lê Uyên Thảo ấn tượng với sự hào sảng, bao dung của con người cùng môi trường quy tụ nhiều tài năng. Với Nhà sáng tạo nội dung Vĩnh Thích Ăn Ngon, TP.HCM được xem như “ngôi nhà thứ hai”, nơi anh được đón nhận và phát triển sự nghiệp.
Từ những cảm nhận khác nhau, các khách mời cùng gợi mở một cách tiếp cận di sản: văn hóa không chỉ nằm trong hiện vật hay kiến trúc, mà còn hiện diện trong lối sống, cách ứng xử và ký ức của cộng đồng. Đó là chất liệu để người trẻ kể chuyện thành phố bằng trải nghiệm riêng.
Ban tổ chức tặng hoa tri ân các diễn giả.
AI mở rộng khả năng sáng tạo, con người quyết định chiều sâu
Trong lĩnh vực sáng tạo nội dung, AI đang mang đến nhiều công cụ hỗ trợ quá trình nghiên cứu, phát triển ý tưởng và sản xuất. Tuy nhiên, theo các diễn giả, khả năng ứng dụng công nghệ cần đi cùng sự chủ động, hiểu biết và trách nhiệm của người sáng tạo, đặc biệt khi nội dung liên quan đến văn hóa và di sản
Nhà sáng lập AI Leaders Việt Nam Lê Uyên Thảo nhấn mạnh, AI nên đóng vai trò là công cụ hỗ trợ, thay vì chi phối toàn bộ quá trình sáng tạo. Đồng quan điểm, Huy Forum cho rằng khi tiếp cận thông tin, người làm nội dung phải nghiên cứu, kiểm chứng dữ kiện và hiểu những giá trị văn hóa cần tôn trọng.
“Công nghệ có thể cung cấp thêm phương tiện, nhưng người sáng tạo vẫn cần có định hướng và nguyên tắc riêng để quyết định mình muốn truyền tải điều gì”, Huy Forum chia sẻ. Theo đó, bản sắc không đến từ hiệu ứng hay công cụ, mà bởi góc nhìn và thông điệp được lựa chọn.
Từ góc nhìn của người làm nội dung số, Vĩnh Thích Ăn Ngon lưu ý rằng AI chỉ nên là nguồn tham khảo. Theo anh, điều khán giả tìm kiếm không chỉ là thông tin mà còn là trải nghiệm, cảm xúc và góc nhìn riêng của người kể. Vĩnh Thích Ăn Ngon nhấn mạnh, công nghệ có thể hỗ trợ cách kể, nhưng không thay thế được hiểu biết và bản sắc con người.
Các diễn giả chia sẻ tại chương trình.
Từ kinh nghiệm sản xuất các dự án, đạo diễn Dương Vũ dẫn trường hợp The New Mentor, nơi chất liệu làng nghề truyền thống được kết hợp với ngôn ngữ thời trang hiện đại. Ví dụ này cho thấy di sản có thể bước vào những định dạng mới, nhưng việc làm mới hình ảnh phải dựa trên hiểu biết về nguồn gốc, ý nghĩa và bối cảnh văn hóa. Nếu chỉ chạy theo yếu tố bắt mắt, sản phẩm có nguy cơ tạo ấn tượng bề mặt mà không truyền tải được tinh thần Việt Nam.
Đưa di sản vào đời sống bằng ngôn ngữ đương đại
Các chia sẻ tại UniTour cũng đặt ra bài toán về cách chuyển tải kiến thức văn hóa trên nền tảng số, đặc biệt khi video ngắn ngày càng phổ biến. Một câu chuyện giàu giá trị vẫn có thể khó tiếp cận nếu hình thức thể hiện không phù hợp với đối tượng công chúng và đặc điểm của từng kênh truyền thông.
Theo Đạo diễn Dương Vũ, trước khi đưa yếu tố di sản vào một chương trình hay sản phẩm sáng tạo, người thực hiện cần hiểu rõ định dạng, mục tiêu phát triển và định hướng nội dung của dự án. Việc nghiên cứu kỹ chất liệu văn hóa giúp người sáng tạo lựa chọn chi tiết phù hợp, tránh khai thác rời rạc hoặc làm sai lệch ý nghĩa của di sản.
Đạo diễn Dương Vũ nhấn mạnh, AI có thể hỗ trợ nghiên cứu, xây dựng moodboard, storyboard, xử lý hình ảnh, âm thanh, phụ đề và biên tập video ngắn. Các công cụ phân tích còn cung cấp dữ liệu về thời điểm đăng tải, khả năng giữ chân người xem, từ khóa và mức độ quan tâm của khán giả. Nhưng hiệu quả vẫn phụ thuộc vào quyết định của người thực hiện.
Tại chương trình, đại diện Bảo tàng Biệt động Sài Gòn giới thiệu những hoạt động đưa lịch sử và văn hóa đến gần cộng đồng, trong đó có các chương trình gắn với dịp lễ, Tết. Những trải nghiệm như vậy mở rộng không gian tiếp cận di sản ra ngoài khuôn khổ trưng bày, tạo thêm cơ hội để công chúng tìm hiểu, tương tác và kết nối với ký ức đô thị.
Chương trình thu hút hơn 2.000 sinh viên tham dự.
Khép lại buổi giao lưu, Tiến sĩ Nguyễn Mai Phương, Trưởng khoa Truyền thông số, Đại học Gia Định, bày tỏ kỳ vọng sinh viên sẽ tìm được chất liệu và gợi mở hữu ích cho hành trình sáng tạo nội dung văn hóa.
Thông điệp xuyên suốt chương trình là công nghệ có thể đổi mới phương thức kể chuyện, nhưng không thể làm thay quá trình tìm hiểu, cảm nhận và chọn lọc của con người. Khi người trẻ kể di sản bằng tiếng nói riêng, trên nền tảng kiến thức và sự tôn trọng, những giá trị văn hóa mới có thể tiếp tục sống động, lan tỏa bền vững qua các thế hệ.
