Theo Kế hoạch, Quảng Ngãi định hướng xây dựng, phát triển hệ sinh thái văn hóa đa dạng, hiện đại, giàu bản sắc, trong đó doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp sáng tạo, giải trí được xác định là động lực then chốt. Người dân vừa là chủ thể, vừa là trung tâm của đổi mới sáng tạo văn hóa và trực tiếp thụ hưởng các giá trị, thành quả của văn hóa.
Ảnh minh họa
Tỉnh khuyến khích hình thành, phát triển các câu lạc bộ nghệ thuật, mô hình di sản văn hóa truyền thống tại cộng đồng; đồng thời tạo điều kiện để các chuyên gia, trí thức, văn nghệ sĩ, nghệ nhân và học sinh, sinh viên có năng khiếu trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật được bồi dưỡng, rèn luyện, sáng tạo và cống hiến.
Một trong những định hướng đáng chú ý là tập trung số hóa dữ liệu di sản văn hóa, xây dựng và phát triển mô hình “Mỗi di sản - Một câu chuyện - Một sản phẩm số - Sức sống từ truyền thống đến hiện đại”. Tỉnh định hướng xây dựng “bảo tàng mở”, không gian trải nghiệm văn hóa số ứng dụng AI, VR/AR, Big Data tại Bảo tàng tổng hợp tỉnh và các khu di tích trọng điểm, kết nối dữ liệu dùng chung với cơ sở dữ liệu quốc gia, qua đó tăng sức hấp dẫn đối với giới trẻ và du khách.
Quảng Ngãi cũng khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào sản phẩm, dịch vụ văn hóa số, tăng cường kết nối văn hóa với du lịch, thương mại và công nghệ, hình thành các chuỗi giá trị; đồng thời kết nối với các trung tâm đổi mới sáng tạo văn hóa, sáng tạo nội dung số.
Tỉnh xác định cần nhận diện đầy đủ và khai thác hiệu quả các tài nguyên văn hóa, trong đó tập trung vào các giá trị văn hóa Sa Huỳnh, không gian văn hóa cồng chiêng, biển đảo Lý Sơn, khu du lịch sinh thái Măng Đen, cột mốc ba biên, văn hóa cộng đồng cùng hệ thống di tích cấp quốc gia và di tích cấp quốc gia đặc biệt. Cùng với đó, lập hồ sơ Di tích khảo cổ Văn hóa Sa Huỳnh trình UNESCO công nhận Di sản thế giới; bảo tồn, tôn tạo và phát huy các giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể, di tích lịch sử cách mạng - văn hóa, danh thắng gắn với phát triển kinh tế, du lịch bền vững.
Để bảo đảm nguồn lực cho các nhiệm vụ phát triển văn hóa, Quảng Ngãi đặt mục tiêu tăng cường đầu tư cho sự nghiệp văn hóa tương xứng với tốc độ tăng trưởng kinh tế. Hằng năm, tỉnh xây dựng kế hoạch tài chính chi ngân sách cho văn hóa, bảo đảm tối thiểu 2% tổng chi ngân sách tỉnh và áp dụng cơ chế tài chính đặc biệt đối với các nhiệm vụ đặc thù; ưu tiên những lĩnh vực văn hóa có nhiều tiềm năng, thế mạnh.
Tỉnh sẽ triển khai hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia về phát triển văn hóa giai đoạn 2025-2035 và Chiến lược quốc gia phát triển nhân lực văn hóa, nghệ thuật và sáng tạo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; đồng thời lồng ghép các mục tiêu, nhiệm vụ phát triển văn hóa, con người theo Nghị quyết số 80-NQ/TW và các chương trình mục tiêu quốc gia khác.
Cùng với nguồn lực tài chính, hạ tầng văn hóa tiếp tục được quan tâm đầu tư. Quảng Ngãi định hướng nâng cấp 3 loại hình thiết chế văn hóa cấp tỉnh gồm Trung tâm Huấn luyện Thể dục thể thao, Bảo tàng tổng hợp tỉnh và Thư viện tổng hợp tỉnh; hỗ trợ đầu tư các thư viện công cộng tại cộng đồng dân cư và thư viện trường học.
Công tác giáo dục văn hóa, nghệ thuật trong trường học cũng được chú trọng. Các loại hình nghệ thuật truyền thống tiêu biểu như bài chòi, hát bả trạo, sử thi, trình diễn cồng chiêng, dân ca, dân vũ, tri thức dân gian, trò chơi dân gian… được định hướng đưa vào trường học để giáo dục thẩm mỹ.
Theo kế hoạch, Quảng Ngãi phấn đấu bảo đảm 100% học sinh, sinh viên trên địa bàn tỉnh được tiếp cận thường xuyên các hoạt động nghệ thuật và giáo dục di sản văn hóa; đồng thời có chiến lược cử sinh viên, giảng viên, cán bộ đi đào tạo tại các nước có nền công nghiệp văn hóa phát triển. Đến năm 2035, tỉnh phấn đấu 100% cơ sở giáo dục trên địa bàn có đủ hệ thống phòng học cho các môn Âm nhạc, Mỹ thuật, Nghệ thuật.
Việc xây dựng hệ sinh thái văn hóa gắn với số hóa di sản, phát triển hạ tầng, huy động nguồn lực xã hội và nâng cao chất lượng nhân lực được kỳ vọng tạo nền tảng vững chắc để văn hóa thực sự trở thành nguồn lực nội sinh, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao đời sống tinh thần của Nhân dân Quảng Ngãi./.