Những điểm sáng

Cuối tuần vừa qua, anh Nguyễn Tiến Dũng ở quận Lê Chân (Hải Phòng) có dịp tới đền Cao An Phụ (Kinh Môn, Hải Dương) tham quan. Khi vào trong khu vực sân, gần giếng Mắt Rồng, định châm điếu thuốc lá, anh được nhân viên Ban Quản lý di tích nhắc nhở. “Tôi không hề thấy khó chịu mà vui vẻ chấp hành. Đó là việc làm tốt, cho thấy sự chuyên nghiệp, văn minh trong việc xây dựng một môi trường du lịch thân thiện, để lại thiện cảm trong lòng du khách”, anh Dũng nói.

Ông Nguyễn Văn Học, Trưởng Ban Quản lý di tích thị xã Kinh Môn cho biết, trước đây, theo quy định, khu di tích chỉ cấm du khách hút thuốc trong các khu vực thờ tự có mái che, có tường. Tuy nhiên, ngay từ đầu năm nay, khu di tích đền Cao An Phụ đã triển khai quy định không hút thuốc cả ở khuôn viên phía ngoài. Ban Quản lý di tích bố trí biển “Không hút thuốc” ngay tại khu vực cổng soát vé để khách dễ quan sát. Trên hệ thống loa truyền thanh trong khu vực cũng thường xuyên phát nội dung: “Quý khách vui lòng không hút thuốc lá trong khu vực di tích”… Theo Ban Quản lý di tích, từ ngày 1/1 - 18/3, có trên 7,7 vạn lượt khách đến đền Cao An Phụ nhưng không có trường hợp khách du lịch nào cố tình vi phạm.

Không chỉ có các điểm du lịch, việc xây dựng môi trường không khói thuốc tại các cơ sở lưu trú cũng rất quan trọng nhằm hướng tới môi trường thân thiện. “Khói thuốc lá dễ ám mùi và làm xỉn màu đồ đạc trong phòng như rèm, thảm, ga, gối, máy điều hòa, khăn trải bàn. Chẳng có du khách nào muốn ở trong một căn phòng có mùi hôi của khói thuốc lá. Đặc biệt với những người không hút thuốc, họ mong muốn được hít thở bầu không khí trong lành, không bụi bặm hay khói thuốc lá”, anh Nguyễn Hữu Hằng Tâm, Giám đốc Kinh doanh Công ty CP Du lịch dịch vụ Nam Cường (khách sạn Nam Cường) cho biết.

Do vậy, từ năm 2020, khách sạn Nam Cường đã triển khai quy định không hút thuốc trong khu vực khách sạn, nhà hàng. Tất cả các nhân viên ở đây đều phải gương mẫu thực hiện trước và nhắc nhở đối với khách vi phạm. “Đầu năm nay, đã có trường hợp một doanh nghiệp bị phạt do có nhân viên cố tình vi phạm quy định này trong thời gian tổ chức tiệc ở nhà hàng của chúng tôi”, anh Tâm cho biết thêm.

Ngoài việc lắp đặt hơn 200 tấm biển “Không hút thuốc” hoặc “No smoking” ở tất cả các phòng, các vị trí dễ nhìn như hành lang, cầu thang, thang máy…, khách sạn Nam Cường còn bố trí cả khu vực hút thuốc dành riêng cho khách, có dụng cụ chứa mẩu tàn thuốc lá.

Ngoài đền Cao An Phụ, khách sạn Nam Cường, còn có những điểm sáng trong việc thực hiện môi trường du lịch xanh không khói thuốc ở Hải Dương như: khu di tích Côn Sơn - Kiếp Bạc, khu du lịch sinh thái Đảo Cò, Văn miếu Mao Điền...

Tuy nhiên, đây vẫn là kết quả khiêm tốn trong 19 khu, điểm du lịch cấp tỉnh; 11 khách sạn được xếp hạng (từ 1 đến 4 sao); 6 homestay... của Hải Dương. Các cơ sở triển khai mô hình này chưa nhiều do chưa được quan tâm đúng mức, nhiều nơi cho rằng việc triển khai mô hình môi trường du lịch không khói thuốc khó khả thi.

Các địa phương, các điểm, khu du lịch mới dừng lại ở việc triển khai bộ tiêu chí ứng xử văn minh nơi công cộng (trong đó có tiêu chí không hút thuốc lá). Hầu hết các điểm, khu du lịch mới chỉ dừng lại ở công tác tuyên truyền, nhắc nhở đối với du khách. Đặc biệt, tại nhiều nhà hàng, có thể do tâm lý e ngại ảnh hưởng đến doanh thu nên tình trạng hút thuốc lá vẫn diễn ra phổ biến.

Cần nhân rộng

Tại khu vực Đông Nam Á đã có mạng lưới liên minh các thành phố du lịch không khói thuốc với khoảng 300 thành phố tham gia. Ở nước ta đã có những thành phố đi đầu trong việc xây dựng môi trường du lịch không khói thuốc như: Hội An, Hạ Long, Nha Trang, Hải Phòng… Đây đều là những điểm đến được du khách trong và ngoài nước yêu thích.

Môi trường du lịch không thuốc lá là biện pháp hữu hiệu để thực hiện quyền của người không hút thuốc, được hít thở trong bầu không khí trong lành, giúp nhân viên ngành du lịch, khách du lịch giảm nguy cơ mắc bệnh do tiếp xúc thụ động với khói thuốc lá. Môi trường du lịch không khói thuốc còn giúp hạn chế các nguy cơ cháy nổ, đặc biệt đối với các khu, điểm du lịch có rừng như Côn Sơn - Kiếp Bạc, đền Cao An Phụ…

Như vậy, cần nhân rộng mô hình du lịch không khói thuốc ở Hải Dương. Ông Nguyễn Thành Vạn, Phó Chủ tịch UBND huyện Ninh Giang cho biết: "Chúng ta đã có đầy đủ hành lang pháp lý cần thiết về cả cơ chế thực hiện và các biện pháp xử lý vi phạm để thực hiện quy định về cấm hút thuốc lá ở các địa điểm du lịch". Đây là căn cứ để các địa phương, cơ sở du lịch triển khai thực hiện môi trường không khói thuốc tại cơ sở của mình.

Mỗi người dân cần nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm để giữ gìn môi trường du lịch trong lành tại các khu du lịch. "Để triển khai hiệu quả mô hình này, ngoài sự vào cuộc của các cơ quan chức năng và các cơ sở du lịch... còn cần sự tham gia tích cực của người dân. Mỗi người không hút thuốc thì cả khu vực du lịch sẽ không có khói thuốc", anh Nguyễn Văn Ba, xã Chi Lăng Nam (Thanh Miện) cho biết.