Kế hoạch nhằm cụ thể hóa các chủ trương, mục tiêu phát triển thành phố Huế trở thành đô thị di sản, trung tâm văn hóa đặc sắc và trung tâm giáo dục đào tạo chất lượng cao của cả nước theo tinh thần Nghị quyết số 54-NQ/TW của Bộ Chính trị. Qua đó, nâng cao nhận thức, trách nhiệm và lòng tự hào của cán bộ quản lý, giáo viên, học sinh và cộng đồng trong bảo tồn, gìn giữ, phát huy các giá trị di sản văn hóa Huế và di sản văn hóa dân tộc.
Ảnh minh họa/Nguồn: daibieunhandan.vn
Đưa di sản vào chương trình giáo dục, phát triển học liệu số
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm là tích hợp giáo dục di sản vào chương trình chính khóa, kết hợp phát triển học liệu và ứng dụng công nghệ số. Nội dung giáo dục được xây dựng phù hợp với từng cấp học, giúp học sinh tìm hiểu, trân trọng và hình thành ý thức bảo vệ di sản.
Ở bậc mầm non, trẻ được làm quen với di sản văn hóa Huế thông qua hoạt động vui chơi, kể chuyện, hát dân ca, nghe nhạc dân tộc, trò chơi dân gian và tham quan trải nghiệm. Đối với giáo dục tiểu học, học sinh tìm hiểu lịch sử kinh đô, cố đô Huế qua truyện tranh, hình ảnh trực quan và các hoạt động rèn luyện quy tắc ứng xử văn minh tại di tích.
Đối với cấp trung học cơ sở, nội dung giáo dục di sản được tích hợp vào các môn Lịch sử và Địa lý, Ngữ văn, Giáo dục địa phương, kết hợp học tập thực địa và sinh hoạt câu lạc bộ. Ở cấp trung học phổ thông, thành phố khuyến khích học sinh nghiên cứu chuyên sâu, ứng dụng công nghệ, STEM trong số hóa di sản; tham gia các dự án “Đại sứ di sản trẻ”, “Đại sứ văn hóa Huế”, hướng dẫn viên du lịch nhí và tìm hiểu nghề nghiệp liên quan đến bảo tồn, du lịch.
Thành phố cũng chú trọng tổ chức hiệu quả nội dung Giáo dục địa phương từ lớp 1 đến lớp 12 theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Các chủ đề về lịch sử, di tích, danh nhân, nghệ thuật truyền thống, hệ thống 08 di sản được UNESCO ghi danh và 08 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia được lồng ghép vào các môn học phù hợp.
Bên cạnh di sản Cố đô, học sinh được tìm hiểu những giá trị văn hóa đặc sắc khác như: nghệ thuật tuồng Huế, lễ hội truyền thống, văn hóa các dân tộc thiểu số vùng A Lưới, di sản văn hóa biển, đầm phá Tam Giang - Cầu Hai và hệ thống di tích lịch sử cách mạng.
Cùng với đó, Huế đặt ra nhiệm vụ chuẩn hóa tài liệu, học liệu về di sản; xây dựng truyện tranh lịch sử, tài liệu đa phương tiện, ngân hàng bài giảng điện tử, kho dữ liệu 3D, bản đồ di sản số và ứng dụng học tập trên thiết bị thông minh. Các tài liệu, sản phẩm số hóa 3D/VR phục vụ giảng dạy phải được thẩm định nội dung trước khi đưa vào sử dụng rộng rãi.
Tăng cường trải nghiệm, gắn kết nhà trường với không gian di sản
Song song với hoạt động giảng dạy, thành phố chú trọng tổ chức các “tiết học thực địa”, chương trình tham quan, học tập trải nghiệm tại Quần thể Di tích Cố đô Huế, các bảo tàng, Văn Miếu, Quốc Tử Giám và những di sản văn hóa khác trên địa bàn.
Các câu lạc bộ “Em yêu di sản Huế”, “Ca Huế” và chương trình giáo dục văn hóa ẩm thực Huế trong trường học tiếp tục được phát triển, nâng cao chất lượng. Các hoạt động văn nghệ, biểu diễn âm nhạc truyền thống trong học đường được khuyến khích tổ chức nhằm tôn vinh, gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.
Thành phố đồng thời duy trì, mở rộng mô hình “Trường học nhận chăm sóc di tích lịch sử, văn hóa” và tổ chức vinh danh học sinh danh dự toàn trường hằng năm tại Quốc Tử Giám cùng các không gian di sản, di tích tiêu biểu.
Đẩy mạnh chuyển đổi số, huy động nghệ nhân tham gia giáo dục di sản
Ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và giáo dục STEM/STEAM gắn với di sản cũng là nhiệm vụ được thành phố quan tâm. Học sinh được hướng dẫn ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ thực tế ảo (VR/AR) để mô hình hóa di tích, …
Dự án “Đại sứ di sản trẻ” hướng tới đào tạo, bồi dưỡng học sinh có năng khiếu nghệ thuật, ngoại ngữ và am hiểu lịch sử tham gia tuyên truyền, quảng bá di sản văn hóa Huế đến cộng đồng, bạn bè quốc tế. Thành phố cũng tổ chức các cuộc thi vẽ tranh, triển lãm số, giao lưu nghệ thuật truyền thống như nhã nhạc, dân ca giữa học sinh Huế với các địa phương và trường học quốc tế.
Đáng chú ý, kế hoạch đề ra chương trình “Nghệ nhân cùng em đến trường”, huy động nghệ nhân, nghệ sĩ và nhà nghiên cứu văn hóa trực tiếp truyền dạy nghệ thuật truyền thống, nghề thủ công như gốm Phước Tích, hoa giấy Thanh Tiên, nghề mộc, nghề thêu... cho học sinh.
Các trường học được định hướng xây dựng “Không gian văn hóa di sản”, phòng truyền thống tích hợp trong khuôn viên; trang bị nhạc cụ, trang phục biểu diễn truyền thống và huy động các nguồn lực hợp pháp hỗ trợ hoạt động giáo dục di sản.
Thông qua việc kết hợp giáo dục trong nhà trường với trải nghiệm thực tế, ứng dụng công nghệ số và sự tham gia của cộng đồng, Huế hướng tới đưa di sản trở thành nguồn tài nguyên giáo dục thường xuyên, góp phần bồi đắp tình yêu quê hương, ý thức gìn giữ bản sắc văn hóa và trách nhiệm của thế hệ trẻ trong bảo tồn, phát huy giá trị di sản./.