Kế hoạch số 406/KH-UBND ngày 19.10 của UBND thành phố Hà Nội đặt ra một định hướng có độ mở lớn cho du lịch Thủ đô giai đoạn 2026 - 2030.

Hà Nội sẽ có vị thế lớn hơn trên bản đồ du lịch

Phía sau những con số là tham vọng định vị lại Hà Nội trên bản đồ du lịch khu vực, với nền tảng văn hóa, di sản, sáng tạo, ẩm thực, sự kiện, kinh tế đêm và hệ sinh thái dịch vụ chất lượng cao. 

Kế hoạch 406 được Hà Nội ban hành để triển khai Chương trình hành động số 20-CTr/TU của Thành ủy thực hiện Nghị quyết 26-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới, giai đoạn 2026 - 2030.

Trong đó, đặt mục tiêu Hà Nội phải trở thành trung tâm du lịch hàng đầu cả nước, hạt nhân điều phối liên kết vùng, một trong ba cực tăng trưởng du lịch quốc gia. Đồng thời hướng tới vai trò trung tâm du lịch văn hóa - di sản, sáng tạo, sự kiện và dịch vụ du lịch chất lượng cao của khu vực và quốc tế.

Đây là một cách nhìn rộng hơn về giá trị du lịch của Thủ đô. Hà Nội vốn sở hữu hệ thống di sản dày đặc, những làng nghề có lịch sử lâu đời, ẩm thực đặc sắc, không gian đô thị giàu bản sắc và vị trí cửa ngõ quan trọng của miền Bắc.

Tuy nhiên, sức hấp dẫn của một điểm đến quốc tế không được quyết định bởi số lượng tài nguyên sẵn có. Khả năng tổ chức, kết nối và biến tài nguyên thành những trải nghiệm mới đủ sức giữ chân du khách, tạo mức chi tiêu cao và khiến họ muốn quay trở lại.

Kế hoạch mới đặt mục tiêu đến năm 2030 Hà Nội hướng tới đón 47 - 50,5 triệu lượt khách (tốc độ tăng trưởng bình quân giai đoạn 2026 - 2030 từ 7 - 8,5%/năm), trong đó 13-15 triệu khách quốc tế và 34 - 35,5 triệu khách nội địa.

Tổng thu 295 - 340 nghìn tỉ đồng (tốc độ tăng trưởng bình quân giai đoạn 2026 - 2030 từ 17 - 21%/năm), đưa đóng góp của du lịch vào GRDP lên 7,5 - 8%. Hà Nội cũng dự kiến bổ sung tối thiểu 10.000 phòng lưu trú cao cấp từ 4-5 sao.     

Định hướng này cho thấy, tốc độ tăng tổng thu được đặt cao hơn đáng kể tốc độ tăng lượng khách. Hà Nội kỳ vọng giá trị kinh tế tạo ra từ mỗi chuyến đi sẽ tăng lên, cùng với thời gian lưu trú và mức chi tiêu của du khách.

Kế hoạch đặt mục tiêu thời gian lưu trú bình quân của khách quốc tế đạt 3,5-4 ngày, khách nội địa đạt 2,5-3 ngày; mức chi tiêu bình quân tăng 8-10% mỗi năm. 

Đây là điểm rất đáng quan tâm trong định hướng phát triển du lịch Hà Nội những năm tới. Thành công không chỉ được tính bằng lượng người đi qua thành phố, mà bằng khả năng tạo ra một hệ sinh thái phong phú để du khách ở lâu hơn, trải nghiệm sâu hơn và chi tiêu nhiều hơn.

Di sản phải trở thành không gian sống của du lịch

Một trong những hướng đi nổi bật của Hà Nội là nâng tầm các không gian văn hóa, di sản và làng nghề thành những điểm đến có chất lượng quốc tế.

Thành phố đặt mục tiêu có ba khu du lịch được công nhận Khu du lịch quốc gia gồm hồ Hoàn Kiếm - phụ cận và khu phố cổ Hà Nội, Ba Vì, khu di tích quốc gia đặc biệt và thắng cảnh Hương Sơn.

Theo tiến độ, khu vực hồ Hoàn Kiếm - phụ cận và khu phố cổ được đặt mục tiêu hoàn thành trong quý IV.2026, Ba Vì vào quý III.2028 và Hương Sơn vào quý III.2029.    

Cùng với đó là định hướng nâng cao chất lượng điểm đến cho Đường Lâm, Vạn Phúc, Bát Tràng, Chuyên Mỹ và một số không gian văn hóa khác. Hà Nội đặt mục tiêu hình thành ít nhất ba làng nghề, làng cổ trở thành điểm đến chất lượng cao, có khả năng cạnh tranh trong khu vực và quốc tế.    

Ý nghĩa lớn hơn là phương thức khai thác. Kế hoạch yêu cầu đồng thời quan tâm tới không gian sản xuất, không gian du lịch, dịch vụ, môi trường, hạ tầng và khả năng kết nối tour tuyến.

Các làng nghề được định hướng phát triển sản phẩm đặc thù, hoàn thiện cơ sở vật chất, dịch vụ, nâng cao khả năng thu hút khách và hiệu quả khai thác.    

Nếu triển khai tốt các nội dung này, Hà Nội sẽ có thêm một lớp sản phẩm du lịch, công nghiệp văn hoá rất riêng.

Du khách có thể đi sâu vào câu chuyện của nghề, gặp nghệ nhân, trải nghiệm làm sản phẩm, thưởng thức ẩm thực và mua những sản phẩm mang dấu ấn địa phương. Giá trị du lịch khi ấy được tạo ra từ chính đời sống văn hóa đang hiện hữu của cộng đồng.

Hà Nội sẽ thoát tính mùa vụ du lịch như thế nào?

Một điểm mới giàu kỳ vọng trong Kế hoạch là tư duy tổ chức sản phẩm theo thời gian. Hà Nội xây dựng hệ sinh thái “Hà Nội 12 tháng - 12 sắc màu trải nghiệm”, kết nối văn hóa, di sản, ẩm thực, làng nghề, nghệ thuật, du lịch xanh, vui chơi giải trí, mua sắm, lưu trú, MICE và sự kiện. Cùng với đó là phát triển thương hiệu “Thu Hà Nội”.    

Khi được triển khai đồng bộ, đây có thể trở thành khung sản phẩm giúp Hà Nội giải bài toán mùa vụ.

Mỗi tháng có một câu chuyện, một nhóm trải nghiệm, một không gian văn hóa và những hoạt động phù hợp. Hà Nội khi ấy không phải điểm đến chỉ dành cho một vài mùa đẹp nhất trong năm, mà sẽ thu hút du khách quay lại ở nhiều thời điểm.

Kế hoạch cũng dành một không gian lớn cho kinh tế ban đêm. Thành phố dự kiến khảo sát và lựa chọn các khu vực đủ điều kiện để thí điểm mô hình du lịch - giải trí - thương mại hoạt động 24/7.

Đồng thời, Hà Nội đặt mục tiêu hình thành thêm 3 - 5 tuyến phố đi bộ gắn với ẩm thực, biểu diễn văn hóa theo chủ đề và du lịch đêm; 3 - 5 mô hình du lịch nông nghiệp, nông thôn; 2 - 3 tổ hợp du lịch thể thao chuyên nghiệp.    

Đây là hướng đi có ý nghĩa trực tiếp tới việc kéo dài thời gian lưu trú của khách. Khi thành phố có thêm hoạt động sau buổi tối, du khách có thêm lý do để ở lại, còn doanh nghiệp có thêm không gian để kinh doanh.

Văn hóa trở thành giá trị kinh tế

Hà Nội cũng đặt du lịch trong mối quan hệ ngày càng gần với công nghiệp văn hóa. Thành phố dự kiến phát triển các sản phẩm công nghiệp văn hóa gắn với du lịch tại Hoàn Kiếm và Cửa Nam.

Trong đó, tập trung vào những không gian như Ga Hà Nội, hệ thống vòm cầu đường sắt phố Phùng Hưng, Ga Long Biên, Trung tâm công nghiệp văn hóa Đồng Xuân - Bắc Qua và Trung tâm công nghiệp văn hóa phường Cửa Nam.

Xa hơn, Hà Nội định hướng hình thành 3 - 5 trung tâm công nghiệp văn hóa và 2 - 3 khu phố thương mại và văn hóa.    

Ẩm thực cũng được đặt vào vị trí một sản phẩm du lịch có khả năng tạo thương hiệu. Thành phố dự kiến phát triển các trung tâm ẩm thực, xây dựng tour tuyến chủ đề kết hợp trải nghiệm và mua sắm.

Đồng thời tổ chức Liên hoan ẩm thực và du lịch làng nghề, phố nghề Hà Nội định kỳ hằng năm. Bản đồ ẩm thực Hà Nội trên nền tảng số cũng được đặt trong kế hoạch triển khai.    

Có thể thấy, Hà Nội đang tìm cách để văn hóa tham gia trực tiếp vào chuỗi giá trị du lịch. Mỗi món ăn, một sản phẩm thiết kế, nghề thủ công, không gian nghệ thuật hay lễ hội đều có thể trở thành sản phẩm kinh tế nếu được tổ chức đủ chuyên nghiệp và kết nối được với thị trường.

Hà Nội muốn trở thành thành phố du lịch thông minh

Một điểm tựa khác là chuyển đổi số. Thành phố đặt mục tiêu hình thành cơ bản hệ sinh thái du lịch thông minh, kết nối cơ sở dữ liệu du lịch Thủ đô với cơ sở dữ liệu du lịch quốc gia; 70% khu, điểm du lịch và các điểm đến trọng điểm được số hóa, kết nối dữ liệu.

Nền tảng HanoiGo được định hướng trở thành điểm chạm số cung cấp thông tin đa ngôn ngữ về sản phẩm, lịch trình, điểm đến, dịch vụ, doanh nghiệp, mức giá tham khảo và phương thức đặt dịch vụ.    

Nếu dữ liệu được tổ chức tốt, trải nghiệm của du khách sẽ thuận tiện hơn, còn cơ quan quản lý và doanh nghiệp có thêm cơ sở để hiểu nhu cầu thị trường. Du lịch thông minh vì vậy không dừng ở một ứng dụng hay một nền tảng số.

Nền tảng quan trọng là khả năng kết nối đồng bộ toàn bộ hệ sinh thái, từ điểm đến, dịch vụ, doanh nghiệp đến dữ liệu và trải nghiệm của du khách.

Mở cửa mạnh hơn với thị trường quốc tế

Kế hoạch 406 cũng dành một trọng tâm lớn cho quảng bá và kết nối quốc tế. Hà Nội dự kiến đẩy mạnh quảng bá trên các kênh truyền thông, truyền hình quốc tế uy tín; tăng hợp tác với các đối tác truyền thông tại Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc và các thị trường phù hợp.

Thành phố đồng thời đặt mục tiêu mở rộng mạng đường bay quốc tế trực tiếp, ưu tiên các thị trường trọng điểm, tiềm năng và những trung tâm trung chuyển quốc tế. Một hướng khác cũng rất đáng kỳ vọng là phát triển sản phẩm cho khách quá cảnh tại Hà Nội.

Các tuyến đường sắt liên vùng được nghiên cứu gồm Hà Nội - Thái Nguyên, Hà Nội - Ninh Bình, Hà Nội - Hải Phòng, Hà Nội - Lào Cai, Hà Nội - Huế - Đà Nẵng cùng những chương trình liên vùng, liên vận quốc tế phù hợp.    

Hà Nội có lợi thế lớn về vị trí cửa ngõ quốc tế. Nên khi biến lợi thế giao thông thành khả năng kết nối điểm đến, thành phố có thể mở rộng phạm vi thị trường mà không cần phụ thuộc hoàn toàn vào những tour lưu trú dài ngày ngay từ đầu. Một vài giờ quá cảnh cũng có thể trở thành một trải nghiệm du lịch có giá trị.

Thành phố sẽ tăng cường kết nối hàng không quốc tế, mở rộng và phát triển mạng đường bay quốc tế trực tiếp đến Hà Nội, ưu tiên các thị trường khách trọng điểm, tiềm năng và các trung tâm trung chuyển quốc tế.

Kỳ vọng lớn nhất là chất lượng tăng trưởng

Nhìn tổng thể, Kế hoạch 406 đặt ra một bức tranh Hà Nội khá toàn diện. Thành phố đồng thời tính tới sản phẩm, hạ tầng, thị trường, doanh nghiệp, nguồn nhân lực, công nghệ, quảng bá, giao thông, kinh tế đêm và liên kết vùng.

Nhưng thước đo cuối cùng vẫn nằm ở chất lượng trải nghiệm. Hà Nội có thể đón hàng chục triệu lượt khách, song giá trị bền vững chỉ hình thành khi mỗi điểm đến có khả năng tạo ra doanh thu, người dân địa phương có thêm sinh kế, doanh nghiệp có thêm cơ hội, di sản được gìn giữ và du khách rời thành phố với một ký ức đủ sâu.

Kế hoạch đặt mục tiêu phát triển nguồn nhân lực du lịch chất lượng cao, nghiên cứu chính sách thu hút chuyên gia, đào tạo chuyên sâu về du lịch văn hóa, đồng thời tăng cường đối thoại và liên kết giữa doanh nghiệp lữ hành, hàng không, đường sắt, lưu trú, vận tải, thương mại và điểm đến.    

Du lịch của Hà Nội giai đoạn 2026 – 2030 sẽ không được nhận diện bằng một vài điểm tham quan nổi tiếng.

Thành phố được kỳ vọng trở thành một hệ sinh thái trải nghiệm rộng lớn, nơi di sản, sáng tạo, ẩm thực, nghệ thuật, giao thông và kinh tế đêm cùng tạo nên những lớp trải nghiệm đa dạng, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng sức hấp dẫn của Hà Nội.

Con số 47 - 50,5 triệu lượt khách vào năm 2030 là một mục tiêu lớn. Nhưng kỳ vọng hơn của du lịch Hà Nội là tạo được giá trị lớn hơn trên mỗi chuyến đi, thời gian lưu trú dài hơn, mức chi tiêu cao hơn và quay trở lại nhiều hơn.

Khi những yếu tố ấy cùng hội tụ, du lịch sẽ thực sự trở thành một động lực kinh tế quan trọng, đồng thời góp phần định hình hình ảnh một Thủ đô giàu bản sắc, năng động, sáng tạo và có sức cạnh tranh quốc tế.