Tham dự buổi lễ có: Ủy viên BCH TW Đảng, Bộ trưởng Bộ VHTTDL Lâm Thị Phương Thanh; Ủy viên BCH TW Đảng, Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trần Thanh Lâm; Ủy viên BCH TW Đảng, Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Tổng biên tập Báo Nhân Dân, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam Lê Quốc Minh;…. Cùng lãnh đạo đại diện các Bộ, ban, ngành liên quan.

Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn do báo Thể thao và Văn hóa (TTXVN) sáng lập và tổ chức thường niên từ năm 2020 nhằm trao cho các sáng tác, trình diễn nghệ thuật xuất sắc “của thiếu nhi” (thiếu nhi là chủ thể sáng tạo) hoặc “vì thiếu nhi” (thiếu nhi là đối tượng phục vụ), bao gồm Giải thưởng Lớn mang tên Hiệp sĩ Dế Mèn (Cricket Knight) và một số giải đồng hạng mang tên Khát vọng Dế Mèn (Cricket Desire), cùng một số Tặng thưởng của Hội đồng giám khảo.

Trải qua 6 mùa giải đã có 4 giải Hiệp sĩ Dế Mèn lần lượt được trao cho nhà văn Nguyễn Nhật Ánh (2020), Trần Đức Tiến (2023), Lý Lan (2024) và nhạc sĩ Phạm Tuyên (2025) cùng 27 giải Khát vọng Dế Mèn, 4 Tặng thưởng được trao cho các văn nghệ sĩ trong và ngoài nước, trong đó có 8 tác giả là thiếu nhi.

Ngay từ khi ra đời, Giải thưởng đã đặt mục tiêu bao quát rộng rãi các lĩnh vực sáng tạo, từ văn học, nghệ thuật đến giải trí; từ các hình thức xuất bản truyền thống đến những nền tảng số đương đại. Trong bối cảnh cả nước đang đẩy mạnh triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Chỉ thị 04-CT/TW của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động xuất bản trong tình hình mới, bước vào mùa giải thứ 7 (năm 2026), Ban Tổ chức quyết định nâng tầm Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn với nhiều đổi mới quan trọng.

Không chỉ dừng lại ở việc phát hiện và tôn vinh các sáng tạo “của thiếu nhi” và “vì thiếu nhi”, Giải thưởng hướng tới mục tiêu dài hạn: Góp phần kiến tạo một hệ sinh thái văn hóa - nghệ thuật dành cho thiếu nhi Việt Nam trong kỷ nguyên số; triển khai các giải pháp thúc đẩy mạnh mẽ việc chuyển hóa những tác phẩm đoạt giải giàu tiềm năng thành các sản phẩm văn hóa có sức lan tỏa rộng rãi, đóng góp thiết thực cho sự phát triển của ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam. Đồng thời Giải thưởng tiếp tục thúc đẩy văn hóa đọc, xây dựng văn hóa đọc từ gốc trong các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thiếu nhi, thế hệ tương lai của đất nước.

Trải qua 2 vòng chấm của bộ phận thường trực, tại cuộc họp chung khảo diễn ra vào ngày 14/5/2026, Hội đồng giám khảo do nhà thơ Trần Đăng Khoa làm Chủ tịch, đã bình xét và chấm điểm để đưa ra kết quả của mùa giải năm nay gồm:

Giải thưởng Lớn “Thành tựu trọn đời - Hiệp sĩ Dế Mèn” vinh danh cố PGS.TS, hoạ sĩ, đạo diễn, NSND Ngô Mạnh Lân, vì những cống hiến trọn đời cho nghệ thuật thiếu nhi với những tác phẩm kinh điển, “sống mãi với thời gian” như Chuyện Ông Gióng, Mèo con, Trê Cóc... và đặc biệt là những bức tranh minh họa để đời truyện Dế Mèn phiêu lưu ký.

Giải Khát vọng Dế Mèn được trao cho 6 tác phẩm “100 cái chân” (truyện của Nguyễn Ngọc Thuần, Nhà xuất bản Trẻ); “Bà nội kỳ lạ nhứt thế gian” (bản thảo truyện dài của Nguyễn Thị Như Hiền); Bộ tranh “Việt Nam qua nét vẽ của Hải Nam” của họa sĩ Nguyễn Đăng Hải Nam (16 tuổi); “Chú robot tưởng mình là người” (truyện của Lê Anh Vinh, Nhà xuất bản Kim Đồng); Series hoạt hình Wolfoo và hệ sinh thái sáng tạo từ phim (do Sconnect Việt Nam sản xuất và phát triển) và “Yersin - Khúc hát Cá Ông” (truyện tranh của Tạ Huy Long, Nhà xuất bản Kim Đồng).

Ngoài ra, Hội đồng Giám khảo cũng trao 4 Tặng thưởng cho các tác phẩm gồm “Bác sách bụng to” (bản thảo tập thơ của Vũ Ngọc Diệp, 11 tuổi); bộ tranh “Tiếng nói đại dương của họa sĩ nhí Nguyễn Minh Quân” (11 tuổi); “Những câu chuyện về công tử mơ mộng cùng chùm tác phẩm về chú mèo” (bản thảo tranh truyện của Lê Nhã Uyên, 10 tuổi); “Phép màu của Kurt” (nhạc kịch do Học viện nghệ thuật STARLAB sản xuất).

Năm nay, Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn lựa chọn nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Tư là Đại sứ truyền cảm hứng của Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn lần 7 - năm 2026.

Nếu mùa giải trước, Đại sứ Dế Mèn Nguyễn Văn Chung lan tỏa tình yêu quê hương và âm nhạc thiếu nhi tới cộng đồng và không gian số, thì năm nay, nhà nghiên cứu Nguyễn Đình Tư mang đến tinh thần trao truyền văn hóa qua các thế hệ, tình yêu sách, tinh thần tự học và khát vọng cống hiến bền bỉ cho văn hóa dân tộc.

Ở tuổi 106, cụ Nguyễn Đình Tư là nhân chứng của hai thế kỷ, là học giả dành trọn đời cho văn hóa, lịch sử và tri thức Việt Nam. Với hành trình học thuật bền bỉ và hàng loạt công trình nghiên cứu đồ sộ về lịch sử, văn hóa, cụ đã được ghi nhận bằng nhiều giải thưởng lớn như Giải thưởng Trần Văn Giàu năm 2023, cùng 2 lần nhận Giải A Giải thưởng Sách Quốc gia cho các công trình nghiên cứu đồ sộ về lịch sử và văn hóa Nam Bộ, gồm Giải A Sách hay của Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ Nhất năm 2018 với bộ sách “Chế độ thực dân Pháp trên đất Nam Kỳ (1859-1954)” và Giải A Giải thưởng Sách Quốc gia 2024 với bộ sách 2 tập “Gia Định - Sài Gòn - Thành phố Hồ Chí Minh: Dặm dài lịch sử (1698-2020)”

Kết quả mùa giải năm nay đã cho thấy biên độ sáng tạo ngày càng được mở rộng ở cả khía cạnh tác giả lẫn tác phẩm. Điều này cho thấy khá rõ định hướng “nâng tầm” của Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn phù hợp với tinh thần của Nghị quyết 80-NQ/TW và Chỉ thị 04-CT/TW, nhấn mạnh yêu cầu phát triển các ngành công nghiệp văn hóa, xây dựng hệ sinh thái sáng tạo và hình thành những sản phẩm văn hóa có khả năng lan tỏa rộng trong đời sống đương đại, đồng thời thúc đẩy văn hóa đọc.

Trong khuôn khổ lễ trao Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn lần 7,  báo Thể thao và Văn hóa (Thông tấn xã Việt Nam) đã khai mạc  triển lãm Thế giới tuổi thơ, trưng bày các tác phẩm của cố Nghệ sĩ Nhân dân Ngô Mạnh Lân - một hoạt động nghệ thuật đặc biệt nhằm tôn vinh người nghệ sĩ đã dành trọn cuộc đời sáng tạo cho thiếu nhi. Triển lãm diễn ra từ ngày 22 đến 24/5 tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (66 Nguyễn Thái Học, Hà Nội)../.