Aa
Văn hóa
Thứ Hai, 16/11/2026 21:10 (GMT+7)
Đổi mới sáng tạo công nghiệp văn hóa: Từ chủ trương đến mô hình thực tiễn tại cơ sở
Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh phát triển công nghiệp văn hóa gắn với khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, những mô hình kết nối người dân, nghệ nhân và doanh nghiệp đang được quan tâm. Tại TP.HCM, Trung tâm Đổi mới Sáng tạo Công nghiệp Văn hóa (Phường Tân Sơn Nhất) được định hướng theo tinh thần “Sáng tạo – Bản sắc – Lan tỏa”, kết hợp trải nghiệm và thụ hưởng văn hóa, đào tạo và trao truyền, quảng bá sản phẩm và phát triển kinh tế văn hóa từ cơ sở.

Phát triển Công nghiệp văn hóa đang trở thành định hướng chiến lược nhằm phát huy nguồn lực văn hóa, sức sáng tạo của con người Việt Nam và tạo động lực mới cho tăng trưởng kinh tế. Trong đó, trọng tâm không chỉ là nâng cao giá trị, sức cạnh tranh của các sản phẩm, dịch vụ văn hóa mà còn mở rộng cơ hội để người dân trực tiếp tham gia sáng tạo, trải nghiệm và thụ hưởng văn hóa trong đời sống thường ngày.

Định hướng này được thể hiện xuyên suốt trong các chủ trương, chính sách lớn của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và Quyết định số 2486/QĐ-TTg ngày 14/11/2025 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Đồng thời, Nghị định số 277/2026/NĐ-CP về hạ tầng văn hóa số và dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang được Quốc hội khóa XVI xem xét thông qua tiếp tục tạo cơ sở pháp lý cho việc hình thành các mô hình đổi mới sáng tạo, kết nối văn hóa với công nghệ, giáo dục, doanh nghiệp và cộng đồng.

Trung tâm Đổi mới sáng tạo công nghiệp văn hóa tại phường Tân Sơn Nhất (TP. Hồ Chí Minh) được định hướng trở thành không gian kết nối cộng đồng, nghệ nhân và doanh nghiệp, góp phần kiến tạo hệ sinh thái công nghiệp văn hóa từ cơ sở.

Đưa đổi mới sáng tạo Văn hoá đến gần hơn với đời sống người dân

Từ những định hướng trên, Chi nhánh Hiệp hội Phát triển Công nghiệp Văn hóa Việt Nam tại TP. Hồ Chí Minh (VCIDA-HCMC) đã nghiên cứu, đề xuất xây dựng mô hình Trung tâm Đổi mới sáng tạo công nghiệp văn hóa tại phường Tân Sơn Nhất (Tansonnhat CIIC), hướng tới phát huy bản sắc văn hóa bằng phương thức sáng tạo, hiện đại, để văn hóa không chỉ được gìn giữ mà còn được trải nghiệm, được trao truyền, được sáng tạo và tạo ra giá trị thực tế cho địa phương và phục vụ tốt hơn nhu cầu hưởng thụ ngày càng cao của người dân.

Ông Lại Minh Tú - Phó Tổng thư ký Hiệp hội Phát triển Công nghiệp Văn hóa Việt Nam, Trưởng Chi nhánh TP.HCM, cho biết quá trình nghiên cứu, đề xuất mô hình đã nhận được sự ủng hộ về định hướng của Nghệ sĩ Nhân dân Vương Duy Biên, Chủ tịch Hiệp hội, nguyên Thứ trưởng Bộ VHTTDL.

Theo ông Lại Minh Tú, đây là mô hình mới, được nghiên cứu nhằm tìm kiếm phương thức tổ chức hoạt động văn hóa phù hợp với điều kiện thực tiễn. Trên cơ sở định hướng của lãnh đạo Hiệp hội, VCIDA-HCMC xác định ba giá trị xuyên suốt:  “Sáng tạo – Bản sắc – Lan tỏa”. Trong đó, sáng tạo là phương thức phát triển; bản sắc là nền tảng tạo nên giá trị khác biệt; còn lan tỏa là mục tiêu đưa những giá trị văn hóa đến với cộng đồng, thị trường trong nước và quốc tế.

Ông Lại Minh Tú, Phó Tổng Thư ký Hiệp hội Phát triển Công nghiệp Văn hóa Việt Nam, Trưởng Chi nhánh tại TP.HCM, cùng các đại biểu trao đổi, chỉ đạo công tác chuẩn bị và tổ chức các gian hàng, hướng đến xây dựng không gian kết nối, quảng bá sản phẩm và phát triển kinh tế văn hóa.

Đại diện VCIDA-HCMC nhấn mạnh, việc lựa chọn cấp Phường làm điểm khởi đầu xuất phát từ quan điểm không gian văn hóa ở cơ sở không nên bị giới hạn về chất lượng hoạt động hay phạm vi địa giới hành chính. Người dân cần có cơ hội tiếp cận thường xuyên với những sản phẩm, dịch vụ văn hóa có chất lượng ngay tại địa bàn cư trú. 

"Cách tiếp cận này hướng đến chuyển hoạt động văn hóa từ hình thức tổ chức sự kiện đơn lẻ sang xây dựng không gian sinh hoạt thường xuyên, nơi người dân vừa là đối tượng thụ hưởng, vừa có thể trở thành chủ thể tham gia sáng tạo và gìn giữ các giá trị truyền thống.", ông Lại Minh Tú chia sẻ.

Để hiện thực hóa mục tiêu, VCIDA-HCMC định hướng phát triển Trung tâm CIIC Tân Sơn Nhất với bốn nhóm hoạt động có tính liên kết, bổ trợ lẫn nhau. 

Trước hết là không gian vui chơi, sinh hoạt cộng đồng và trải nghiệm văn hóa, kết hợp nghệ thuật biểu diễn, thủ công mỹ nghệ, trò chơi giải trí mang tính giáo dục và những ứng dụng công nghệ hiện đại. Hoạt động được thiết kế hướng đến nhiều nhóm tuổi, từ thiếu nhi, thanh niên đến người cao tuổi, từng bước hình thành điểm hẹn văn hóa cho các gia đình vào dịp cuối tuần, lễ, Tết.

Nhóm thứ hai là không gian thưởng thức ẩm thực và giao lưu văn hóa vùng miền. Tại đây, các món ăn, sản vật đặc trưng của nhiều địa phương được định hướng giới thiệu trong những không gian gợi nhắc kiến trúc truyền thống như nhà xoan Phú Thọ, nhà rường Huế, nhà vườn Nam Bộ hay nhà rông Tây Nguyên. Sự tham gia của các nghệ nhân trong trình diễn, giao lưu và truyền dạy nghề được xem là yếu tố quan trọng tạo nên chiều sâu cho trải nghiệm.

Hoạt động giao lưu, trình diễn và trao truyền nghề góp phần kết nối các thế hệ, khơi dậy sức sáng tạo và mở rộng cơ hội phát triển sản phẩm văn hóa mang đậm bản sắc Việt.

Nhóm thứ ba tập trung đào tạo và phát triển năng lực sáng tạo, kết hợp tri thức văn hóa với kỹ năng ứng dụng công nghệ. Các nội dung dự kiến bao gồm sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong làm phim, thiết kế hình ảnh, sáng tạo nội dung số; bồi dưỡng kỹ năng quảng bá sản phẩm thủ công mỹ nghệ, đặc sản địa phương, du lịch văn hóa; hỗ trợ người trẻ và doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo.

Nhóm thứ tư là kết nối giao thương, xúc tiến thương mại và phát triển kinh tế văn hóa. Thông qua gian hàng trưng bày, chợ phiên, hoạt động giới thiệu sản phẩm và gặp gỡ đối tác, trung tâm hướng đến tạo điều kiện để nghệ nhân, cơ sở sản xuất và doanh nghiệp tiếp cận khách hàng, tìm kiếm cơ hội hợp tác, từng bước phát triển thương hiệu.

Bốn nhóm hoạt động được xây dựng theo hướng kết nối giữa trải nghiệm văn hóa, học tập, sáng tạo và thương mại. Qua đó, giá trị văn hóa không chỉ được giới thiệu, bảo tồn mà còn có thêm điều kiện tham gia vào đời sống kinh tế.

"Làng Phố" - Không gian kết nối ký ức Làng Việt với nhịp sống đô thị

Trong tổng thể mô hình CIIC Tân Sơn Nhất, Không gian Văn hóa “Làng Phố” (Làng trong Phố) được xác định là một điểm nhấn, thể hiện rõ định hướng kết hợp gìn giữ bản sắc truyền thống với đổi mới sáng tạo.

Theo ông Lại Minh Tú, làng quê không chỉ là một hình thái cư trú mà còn là không gian lưu giữ ký ức, phong tục, nghề truyền thống và những giá trị tinh thần bền chặt của người Việt. Tình làng nghĩa xóm, nếp sống cộng đồng, sự gắn bó giữa các thế hệ và tình yêu quê hương được hình thành, nuôi dưỡng qua đời sống văn hóa làng.

Trong quá trình đô thị hóa, những giá trị ấy cần được tiếp tục gìn giữ và trao truyền bằng phương thức phù hợp với điều kiện sống hiện đại. Từ cách nhìn đó, “Làng Phố” được định hướng trở thành nơi tái hiện những nét đặc trưng của làng Việt giữa không gian đô thị, đồng thời kết hợp hoạt động trải nghiệm, đào tạo, sáng tạo và giao thương.

Không gian văn hóa “Làng Phố” hướng đến kết nối bản sắc làng Việt với nhịp sống đô thị hiện đại, tạo môi trường trải nghiệm, trao truyền di sản và phát huy giá trị văn hóa truyền thống.

Khác với các khu trưng bày đơn thuần, “Làng Phố” hướng đến kết nối bản sắc với hoạt động kinh tế. Sản phẩm giới thiệu tại chợ làng được định hướng chú trọng chất lượng, uy tín, nguồn gốc và được kể bằng câu chuyện văn hóa trên nền tảng online thông qua các KOLs/KOCs, Tiktokers, qua đó bán được hàng và từng bước xây dựng thương hiệu. Nghệ nhân, cơ sở sản xuất cũng có thêm cơ hội tiếp xúc trực tiếp với người tiêu dùng và thị trường trong nước và quốc tế.

Ở góc độ bảo tồn, “Làng Phố” hướng đến tạo thêm môi trường để các thế hệ gặp gỡ, giao lưu và trao truyền tri thức. Ở góc độ phát triển, mô hình tìm kiếm khả năng chuyển hóa giá trị văn hóa thành sản phẩm, dịch vụ có sức hấp dẫn, phù hợp với nhu cầu thị trường.

Về lâu dài, VCIDA-HCMC định hướng kết nối “Làng Phố” với các làng nghề, làng chài, làng văn hóa trên cả nước thông qua nền tảng công nghệ, từng bước hình thành mạng lưới điểm đến trải nghiệm, quảng bá du lịch văn hóa và sản phẩm đặc trưng của từng địa phương.

Mở rộng cơ hội cho doanh nghiệp và người làm nghề lan toả giá trị văn hoá

Bên cạnh mục tiêu phục vụ nhu cầu thụ hưởng văn hóa của người dân, một trong những vấn đề được VCIDA-HCMC quan tâm là tạo thêm cơ hội phát triển thị trường cho những người trực tiếp sáng tạo, sản xuất sản phẩm văn hóa.

Theo ông Lại Minh Tú, thực tế cho thấy nhiều nghệ nhân, cơ sở sản xuất có sản phẩm mang đậm bản sắc nhưng còn gặp khó khăn trong giới thiệu, quảng bá và tìm kiếm đầu ra. Một số nghệ sĩ thiếu không gian biểu diễn thường xuyên, trong khi những người trẻ có năng lực sáng tạo chưa có nhiều điều kiện chuyển hóa ý tưởng thành sản phẩm và hoạt động kinh tế.

Từ thực tế đó, VCIDA-HCMC được định hướng đóng vai trò kết nối giữa nghệ nhân, người sáng tạo, doanh nghiệp, đơn vị truyền thông và thị trường. Đối với người làm nghề, việc tham gia không gian chung có thể mở ra cơ hội giới thiệu tác phẩm, giao lưu với khách hàng, tìm hiểu nhu cầu tiêu dùng và tiếp cận những phương thức quảng bá mới.

Đối với doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và cơ sở sản xuất địa phương, các hoạt động trưng bày, chợ phiên, giao thương và kết nối đối tác được kỳ vọng hỗ trợ thử nghiệm sản phẩm, tiếp cận khách hàng và mở rộng quan hệ hợp tác. Một hướng triển khai được VCIDA-HCMC chú trọng là đào tạo, bồi dưỡng lực lượng sáng tạo nội dung số phục vụ quảng bá văn hóa Việt Nam. Theo đó, các KOCs được trang bị kiến thức, kỹ năng truyền tải thông tin về sản phẩm thủ công mỹ nghệ, đặc sản vùng miền; những người sáng tạo nội dung trên TikTok và các nền tảng số được định hướng phát triển nội dung gắn với văn hóa, du lịch và sản phẩm địa phương.

Trên tinh thần “Sáng tạo – Bản sắc – Lan tỏa”, Trung tâm Đổi mới sáng tạo công nghiệp văn hóa tại Tân Sơn Nhất được kỳ vọng trở thành điểm kết nối giữa truyền thống và hiện đại, giữa sáng tạo và thị trường, góp phần đưa văn hóa hiện diện sâu sắc hơn trong đời sống cộng đồng và từng bước tạo thêm nguồn lực cho phát triển kinh tế văn hóa địa phương.

Giai đoạn đầu, Trung tâm CIIC ưu tiên hình thành điểm sinh hoạt, vui chơi và trải nghiệm thường xuyên cho người dân phường Tân Sơn Nhất cùng khu vực lân cận, sau đó từng bước hoàn thiện hoạt động đào tạo, kết nối doanh nghiệp và giới thiệu sản phẩm, thu hút khách du lịch. Theo ông Lại Minh Tú, do mô hình còn mới và nguồn lực đầu tư ban đầu hạn chế nên việc triển khai phải được thực hiện theo từng giai đoạn. 

Xa hơn, VCIDA-HCMC triển khai nền tảng công nghệ kết nối những CIIC ở nhiều địa bàn phường xã với các cơ sở đào tạo, trường đại học. Giúp người dân có thể tìm hiểu điểm đến và các chương trình trải nghiệm phù hợp, học sinh sinh viên dễ dàng tiếp cận và trải nghiệm dịch vụ văn hóa ở trường cũng như ở nhà. Để làm nhanh việc này VCIDA-HCMC cần thêm sự quan tâm hỗ trợ của các cấp chính quyền, sự chung tay góp sức của doanh nghiệp và sự ủng hộ của người dân.

Từ sự quan tâm ủng hộ và tạo điều kiện thuận lợi của các cơ quan, ban ngành; sự quan tâm đồng hành của doanh nghiệp và người dân, cùng với vị trí thuận lợi gần sân bay Tân Sơn Nhất, CIIC Tân Sơn Nhất được kỳ vọng sớm ổn định và phát triển, tạo thuận lợi phục vụ người dân, hỗ trợ doanh nghiệp phường Tân Sơn Nhất, từng bước tiếp cận và thu hút du khách trong nước và quốc tế. Song sức hấp dẫn của điểm đến vẫn cần được chứng minh qua chất lượng hoạt động và trải nghiệm.

Ngày 21/11/2026  sẽ diễn ra Lễ ra mắt Trung tâm Đổi mới Sáng tạo Công nghiệp Văn hóa và giới thiệu mô hình phối hợp tại phường Tân Sơn Nhất. Chương trình có sự phối hợp hỗ trợ của Trung tâm Cung ứng Dịch vụ công và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phường Tân Sơn Nhất là hoạt động thiết thực chào mừng Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc phường Tân Sơn Nhất gắn với chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11/2026.
Lê Mỹ Phượng
Cùng chuyên mục
Ngày hội Văn hóa Việt Nam tại An Giang: Kết nối di sản, lan tỏa bản sắc văn hóa các vùng miền
Từ ngày 23 đến 27/11/2026, tại tỉnh An Giang, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) phối hợp với UBND tỉnh An Giang tổ chức “Ngày hội Văn hóa Việt Nam lần thứ nhất năm 2026”. Đây là hoạt động có ý nghĩa thiết thực hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11, nhằm tôn vinh giá trị của văn hóa dân tộc, khơi dậy niềm tự hào, tình yêu văn hóa Việt Nam và lan tỏa khát vọng phát triển đất nước trong thời kỳ mới.
Gần 150 ứng viên tham gia phỏng vấn tuyển chọn tình nguyện viên Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII
Để bảo đảm công tác đón tiếp và hỗ trợ các hoạt động trong khuôn khổ Liên hoan Phim được triển khai chuyên nghiệp, hiệu quả, Ban Tổ chức Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) đã tổ chức phỏng vấn tuyển chọn tình nguyện viên với gần 150 ứng viên đăng ký tham gia.
Khai mạc vòng Chung kết Cuộc thi “Người giới thiệu hay nhất về Di sản thế giới Yên Tử” năm 2026
Tối ngày 15.11, tại Cung Trúc Lâm Yên Tử, UBND phường Yên Tử, Quảng Ninh tổ chức khai mạc vòng Chung kết Cuộc thi “Người giới thiệu hay nhất về Di sản thế giới Yên Tử” năm 2026.
Giới thiệu 60 tác phẩm hội họa khắc họa chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Cao Bằng
Hướng tới Ngày Hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Ngày Văn hóa Việt Nam, ngày 16/11, tại Bảo tàng tỉnh Cao Bằng, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam phối hợp với Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch Cao Bằng tổ chức khai mạc triển lãm “Hồ Chí Minh - Chân dung một con người”.
HANIFF 2026 tìm kiếm 30 gương mặt trẻ cho các dự án phim điện ảnh
Ngày 15/11, buổi tuyển chọn tài năng diễn xuất (Open Casting) thuộc chương trình Ươm mầm tài năng điện ảnh – HANIFF Rising Stars Campus 2026 đã diễn ra tại Hà Nội. Đây là hoạt động chuyên môn trong khuôn khổ Liên hoan Phim quốc tế Hà Nội (HANIFF) 2026, hướng tới phát hiện những gương mặt mới và tạo thêm cơ hội để người trẻ tiếp cận môi trường sản xuất điện ảnh chuyên nghiệp.
Theo dõi MCST trên: Tín nhiệm mạng

Ban Biên tập

Trưởng Ban Biên tập: Bà Nguyễn Thị Hoàng Lan
Cục trưởng Cục Thông tin điện tử và Chuyển đổi số.

Địa chỉ

Số 20, Ngõ 2, Phố Hoa Lư, Phường Hai Bà Trưng, TP. Hà Nội
VPĐD: Số 170 Nguyễn Đình Chiểu, Phường Xuân Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh
Điện thoại: 0243.9745845

Liên hệ

Đường dây nóng: 0901.22.33.66
Email: banbientap@bvhttdl.gov.vn
Ghi rõ nguồn "Cổng Thông tin điện tử Bộ VHTTDL", "www.bvhttdl.gov.vn" hoặc "www.mocst.gov.vn" khi phát hành lại thông tin từ website này.
EMC Đã kết nối EMC
↑