Phát biểu đề dẫn, Phó Cục trưởng Nguyễn Lê Phúc cho biết, xây dựng nông thôn mới là nền tảng hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển đa dạng, bền vững của du lịch tại các vùng  nông thôn, trong đó có du lịch cộng đồng. Hoạt động du lịch cộng đồng gắn với xây dựng nông thôn mới sẽ tận dụng lợi thế hạ tầng cơ sở sẵn có, giúp người dân có ý thức hơn trong việc bảo tồn bản sắc, truyền thống văn hóa và môi trường, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã giao Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam thực hiện nhiệm vụ nghiên cứu “Phát triển du lịch cộng đồng gắn với xây dựng nông thôn mới” nhằm góp phần hiện thực hóa xây dựng sản phẩm du lịch cộng đồng trong Chiến lược phát triển sản phẩm du lịch Việt Nam đến năm 2030, bên cạnh các dòng sản phẩm khác như: du lịch nông nghiệp, nông thôn, du lịch sinh thái và du lịch thể thao mạo hiểm.

Nhiệm vụ được Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam triển khai từ năm 2023 đến nay. Mục tiêu chính là đề xuất được Bộ tiêu chí phát triển du lịch cộng đồng gắn với nông thôn mới tại Việt Nam.

Trong hơn một năm qua, dựa trên khung khái niệm du lịch cộng đồng và chương trình nông thôn mới, nhóm nghiên cứu đã nghiên cứu cơ sở lý luận, lấy ý kiến chuyên gia, khảo sát thực tế ở cả ba miền cũng như khảo sát ý kiến khách du lịch, cơ sở kinh doanh và bước đầu dự thảo ra Bộ tiêu chí, tập trung vào thúc đẩy phát triển sản phẩm và dịch vụ. Hội thảo này được tổ chức nhằm tiếp tục tham vấn ý kiến các các chuyên gia, các nhà khoa học, các cơ quan quản lý về dự thảo Bộ tiêu chí phát triển du lịch cộng đồng gắn với nông thôn mới tại Việt Nam.

Thay mặt nhóm nghiên cứu, TS. Hồ Trung Thành (Phòng Quản lý lữ hành, Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam) đã trình bày nội dung Bộ tiêu chí phát triển du lịch cộng đồng gắn với nông thôn mới với 58 tiêu chí chia thành 5 nhóm: (1) Nhóm tiêu chí phát triển kinh tế và phúc lợi xã hội, (2) Nhóm tiêu chí quản lý và sở hữu cộng đồng, (3) Nhóm tiêu chí khuyến khích sự tương tác giữa cộng đồng địa phương và khách du lịch, (4) Nhóm tiêu chí liên quan đến chất lượng cơ sở hạ tầng dịch vụ và các hoạt động du lịch cộng đồng, (5) Nhóm tiêu chí bảo tồn và cải thiện môi trường.

Các kết quả nghiên cứu cho thấy đã có tính chất đặc thù nhất định trong xây dựng bộ tiêu chí. Về thực tiễn, để bộ tiêu chí có thể được ban hành và áp dụng rộng rãi, các kết quả nghiên cứu cần được đánh giá bởi các chuyên gia và áp dụng thí điểm tại một số địa phương để điều chỉnh cho phù hợp với thực tiễn Việt Nam trước khi áp dụng rộng rãi.

Trao đổi tại hội thảo, PGS.TS Phạm Trung Lương đã góp ý về hướng tiếp cận xây dựng đề tài, nhận thức về du lịch cộng đồng và xây dựng nông thôn mới, các nguyên tắc khi xây dựng bộ tiêu chí. Ông Lương cũng đề nghị nhóm nghiên cứu nên tham khảo thêm các bộ tiêu chí quốc gia liên quan và các bộ tiêu chí mà các địa phương đã và đang làm.

Theo GS.TS Nguyễn Văn Đính, cần lưu ý điểm chung, điểm khác biệt giữa các tiêu chí du lịch cộng đồng và nông thôn mới. Khi xây dựng chỉ cần tập trung vào tiêu chí để nhận diện riêng du lịch cộng đồng trong nông thôn mới.

Đại diện một số cơ quan quản lý du lịch địa phương tham dự hội thảo cho rằng một số tỉnh thành đã triển khai xây dựng bộ tiêu chí du lịch cộng đồng, đã thử nghiệm và gặp vướng mắc nhất định do vậy các tiêu chí đưa ra cần mở, đơn giản, dễ hiểu để địa phương và người làm du lịch cộng đồng có thể áp dụng được. Đại diện các doanh nghiệp, cộng đồng bày tỏ mong muốn bộ tiêu chí được đưa ra để hướng dẫn triển khai xây dựng, phát triển du lịch cộng đồng hiệu quả và bền vững.

Kết luận hội thảo, Phó Cục trưởng Nguyễn Lê Phúc cám ơn các đại biểu đã đóng góp, chia sẻ nhiều ý kiến tâm huyết, đồng thời đề nghị nhóm nghiên cứu tổng hợp, tiếp thu để tiếp tục hoàn thiện bộ tiêu chí.

Theo Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam