Cuộc thi Độc tấu và Hòa tấu nhạc cụ dân tộc toàn quốc năm 2026 do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch giao Cục Nghệ thuật biểu diễn chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị và tỉnh Thái Nguyên tổ chức. Với chủ đề “Âm sắc Việt, Hội tụ, Tỏa sáng”, cuộc thi là hoạt động nghệ thuật chuyên nghiệp nhằm tôn vinh giá trị âm nhạc truyền thống, tạo điều kiện để các nghệ sĩ, nhạc công thể hiện tài năng, bản lĩnh nghề nghiệp và sức sáng tạo trong biểu diễn nhạc cụ dân tộc.

Đợt 2 diễn ra từ ngày 6 đến 12/11 tại Trung tâm Nghệ thuật Việt Bắc, quy tụ 17 đơn vị nghệ thuật, tiếp nối đợt 1 được tổ chức tại tỉnh Lâm Đồng từ ngày 24 đến 30/10 với sự tham gia của 16 đơn vị nghệ thuật.

Phát biểu tại Lễ bế mạc, Thứ trưởng Bộ VHTTDL Tạ Quang Đông đánh giá, qua hai đợt tổ chức, với sự tham gia của 33 đơn vị nghệ thuật và gần 800 nghệ sĩ, cuộc thi đã tạo nên không gian giao lưu, trao đổi chuyên môn có ý nghĩa. Đây cũng là dịp để các đơn vị, nghệ sĩ thể hiện năng lực sáng tạo, trình độ biểu diễn và tình yêu đối với nghệ thuật nhạc cụ dân tộc.

Nhiều tiết mục cho thấy sự đầu tư nghiêm túc trong lựa chọn tác phẩm, kỹ thuật diễn tấu và khả năng biểu đạt nghệ thuật; phát huy được đặc trưng, sắc thái của từng loại nhạc cụ, góp phần khẳng định giá trị, bản sắc và sức hấp dẫn của âm nhạc truyền thống Việt Nam.

Bên cạnh những kết quả đạt được, Thứ trưởng chỉ ra rằng, chất lượng biểu diễn giữa các đơn vị, các tiết mục vẫn chưa thực sự đồng đều. Một số yếu tố cần tiếp tục được chú trọng gồm: chiều sâu nghệ thuật, khả năng làm chủ kỹ thuật, sự am hiểu đặc trưng của từng nhạc cụ và tính thống nhất trong biểu diễn hòa tấu.

Theo Thứ trưởng, đây là những vấn đề các đơn vị cần nhìn nhận nghiêm túc từ thực tiễn cuộc thi, làm cơ sở cho công tác đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao chất lượng chuyên môn và phát triển đội ngũ nghệ sĩ trong thời gian tới.

Thứ trưởng đề nghị Cục Nghệ thuật biểu diễn tiếp tục tổng hợp, đánh giá kết quả tổ chức và chất lượng chuyên môn của cuộc thi; nghiên cứu, tham mưu các giải pháp nâng cao chất lượng tổ chức các cuộc thi, liên hoan nghệ thuật chuyên nghiệp, gắn hoạt động chuyên môn với việc phát hiện, bồi dưỡng tài năng và phát triển lực lượng nghệ sĩ kế cận.

Đối với các đơn vị nghệ thuật, Thứ trưởng đề nghị phát huy những kết quả đạt được, nghiêm túc tiếp thu các nhận xét chuyên môn của Hội đồng giám khảo; chủ động xây dựng kế hoạch đào tạo, rèn luyện và nâng cao chất lượng biểu diễn. Các đơn vị cần chú trọng bảo tồn những giá trị đặc trưng của âm nhạc dân tộc, đồng thời phát huy khả năng sáng tạo phù hợp với yêu cầu phát triển nghệ thuật hiện nay.

Thứ trưởng mong muốn các đơn vị và nghệ sĩ tiếp tục phát huy tinh thần học hỏi, trao đổi kinh nghiệm, nâng cao ý thức trách nhiệm với nghề; không ngừng tìm tòi, sáng tạo trong hoạt động biểu diễn, góp phần gìn giữ, phát huy giá trị nghệ thuật nhạc cụ dân tộc, đưa âm nhạc truyền thống lan tỏa sâu rộng trong đời sống văn hóa, nghệ thuật và đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Tại lễ bế mạc đợt 2, Ban tổ chức đã trao 3 giải Nhất, 12 giải Nhì cho các thí sinh dự thi bảng Độc tấu; 3 giải Nhất, 3 giải Nhì cho các nhóm nhạc, dàn nhạc ở bảng Hòa tấu; 2 giải xuất sắc dành cho chỉ huy dàn nhạc và nhạc sĩ sáng tác tác phẩm âm nhạc.

Hội Nhạc sĩ Việt Nam cũng trao các giải thưởng gồm: Dàn nhạc xuất sắc; Tác phẩm, tiết mục xuất sắc; Nghệ sĩ biểu diễn xuất sắc; Biểu diễn ấn tượng cho các nghệ sĩ, dàn nhạc, nhóm nhạc.

Cuộc thi là dịp ghi nhận nỗ lực lao động nghệ thuật của các nghệ sĩ, đồng thời đặt ra những yêu cầu đối với công tác đào tạo, bồi dưỡng và nâng cao chất lượng biểu diễn. Những kết quả này góp phần thúc đẩy việc bảo tồn, kế thừa và phát triển nghệ thuật nhạc cụ dân tộc, xây dựng nền nghệ thuật biểu diễn Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.