Đây được xem là bước chuyển đổi quan trọng trong tư duy triển khai công tác phòng, chống Doping, từ bị động xử lý sang chủ động phòng ngừa, nhằm hướng tới một kỳ Đại hội thể thao sạch, minh bạch và công bằng. 

Theo Trung tâm Phòng chống Doping Việt Nam (VADA), trong bối cảnh thể thao Việt Nam ngày càng hội nhập sâu rộng với thể thao quốc tế, công tác phòng, chống Doping không còn chỉ dừng lại ở việc lấy mẫu kiểm tra tại các giải đấu mà đã trở thành một nội dung quan trọng gắn với giáo dục đạo đức, ý thức nghề nghiệp và trách nhiệm của vận động viên.

Trước thềm Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X, VADA đã phối hợp với các địa phương, trung tâm huấn luyện thể thao quốc gia và các cơ sở đào tạo để triển khai nhiều chương trình tập huấn quy mô lớn. Khác với các kỳ Đại hội trước, việc trang bị kiến thức về Doping hiện được xem như điều kiện tiên quyết đối với vận động viên trước khi tham dự thi đấu. 

Một trong những hoạt động mở đầu cho chiến dịch này là lớp tập huấn được tổ chức tại Hà Nội vào tháng 3/2026 với sự tham gia của đại diện 35 đoàn thể thao. Nội dung chương trình không chỉ phổ biến các quy định pháp luật như Thông tư số 01/2024/TT-BVHTTDL mà còn tập trung xây dựng nhận thức về thể thao sạch, đề cao tinh thần trung thực và trách nhiệm của vận động viên đối với màu cờ sắc áo.

Song song với Hà Nội, nhiều địa phương đã đẩy mạnh triển khai công tác phòng, chống Doping. Trong đó, Hải Phòng là đơn vị đầu tiên trên cả nước triển khai chương trình giáo dục chuyên sâu, giúp vận động viên nắm vững quy trình lấy mẫu cũng như thủ tục Miễn trừ do điều trị (TUE). Trong khi đó, Lai Châu dù còn nhiều khó khăn về điều kiện cơ sở vật chất vẫn tổ chức tập huấn cho hơn 100 vận động viên và lực lượng hỗ trợ vận động viên (ASP). 

Đặc biệt, tại Lai Châu, khái niệm “Trách nhiệm nghiêm ngặt” (Strict Liability) được nhấn mạnh như một nguyên tắc bắt buộc, theo đó vận động viên phải chịu trách nhiệm đối với mọi chất có trong cơ thể mình, kể cả trong trường hợp vô ý sử dụng. 

Tại Hà Nội, gần 500 vận động viên đã tham gia các đợt tập huấn về phòng, chống Doping. Điểm đáng chú ý là chỉ những vận động viên đạt từ 80% số điểm trở lên trong bài kiểm tra trắc nghiệm mới đủ điều kiện tham dự Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X. Theo đánh giá của ngành thể thao, đây là bước chuẩn bị quan trọng nhằm bảo đảm các đoàn tham dự không chỉ mạnh về chuyên môn mà còn có ý thức chấp hành nghiêm các quy định về Doping.

Bên cạnh việc mở rộng quy mô tập huấn, công tác phòng, chống Doping cũng được đổi mới mạnh mẽ về phương thức triển khai. Thay vì chỉ tổ chức các buổi học lý thuyết trong hội trường, VADA đã phối hợp với các đơn vị đào tạo như Đại học Thể dục thể thao Bắc Ninh triển khai mô hình “Giáo dục tại sân tập”. Các chuyên gia trực tiếp đến sân đấu, khu tập luyện để trao đổi với vận động viên trong giờ nghỉ, giúp việc tiếp cận kiến thức trở nên gần gũi và hiệu quả hơn.

Ngoài ra, ngành thể thao cũng tăng cường ứng dụng công nghệ số trong công tác giáo dục phòng, chống Doping. Các vận động viên được hướng dẫn sử dụng hệ thống học tập trực tuyến ADEL của Tổ chức Phòng chống Doping thế giới (WADA) cũng như hệ thống tra cứu thuốc Global DRO. Ứng dụng “Play True Quiz” với hình thức trắc nghiệm tương tác cũng được triển khai nhằm giúp vận động viên ghi nhớ các hành vi vi phạm quy tắc chống Doping, đồng thời nâng cao kỹ năng kiểm tra thành phần thuốc và thực phẩm bổ sung.

Theo đánh giá của VADA, hiệu quả lớn nhất của chiến dịch không chỉ nằm ở số lượng vận động viên hoàn thành các khóa học mà còn ở sự chuyển biến nhận thức của toàn bộ hệ thống hỗ trợ vận động viên, từ huấn luyện viên, bác sĩ đến cán bộ quản lý. Các lực lượng này đã được trang bị kiến thức về quy trình xin TUE, quyền và nghĩa vụ trong quá trình lấy mẫu, cũng như trách nhiệm khai báo nơi cư trú theo quy định.

Với sự chuẩn bị bài bản từ sớm cùng sự phối hợp chặt chẽ giữa Trung tâm Phòng chống Doping Việt Nam và các địa phương, công tác phòng, chống Doping trước thềm Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng cho một kỳ Đại hội thành công, minh bạch và giàu tính nhân văn. Qua đó, thể thao Việt Nam tiếp tục khẳng định quyết tâm xây dựng môi trường thi đấu trung thực, nơi các giá trị của nỗ lực và tài năng được tôn vinh đúng nghĩa.