Trong tiến trình dựng nước và giữ nước, văn hóa luôn là cội nguồn hun đúc bản lĩnh, bản sắc, sức sáng tạo và khát vọng vươn lên của dân tộc Việt Nam. Bước vào kỷ nguyên phát triển mới, khi chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và hội nhập quốc tế làm thay đổi sâu sắc đời sống xã hội, yêu cầu đặt ra là phải phát huy những giá trị ấy thành nguồn lực cụ thể cho phát triển đất nước. 

Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, Nghị quyết số 30/NQ-CP ngày 24/02/2026 của Chính phủ và Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội đã tạo cơ sở chính trị, pháp lý quan trọng để triển khai nhiệm vụ này.

Yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới đòi hỏi phải có những chủ trương, quyết sách đột phá mang tính chiến lược, đồng bộ nhằm khắc phục hạn chế, bất cập, chủ động nắm bắt thời cơ, vượt lên thách thức, thúc đẩy phát triển văn hóa; khẳng định vị thế, tầm vóc nền văn hóa Việt Nam xứng tầm một quốc gia phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa, có truyền thống văn hóa, văn hiến lâu đời, đóng góp xứng đáng vào dòng chảy văn minh nhân loại.

Tại Phiên họp thứ hai của Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển văn hóa Việt Nam ngày 13/7/2026, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ rõ “khoảng cách từ chủ trương đến sản phẩm, từ chương trình đến tác động thực tế còn lớn”. Nhận định đó đặt ra yêu cầu đánh giá thẳng thắn những điểm nghẽn, đồng thời tìm ra cách thức để phát huy giá trị văn hóa Việt Nam, tạo ra sản phẩm, giá trị xã hội và đóng góp thực chất cho sự phát triển.

Tiếp tục triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 30/NQ-CP ngày 24/02/2026 của Chính phủ, tiếp nối nội dung Hội thảo Văn hoá năm 2024, Ủy ban Văn hoá và Xã hội phối hợp với Bộ Công an và Học viện Chính trị Công an Nhân dân tổ chức Hội thảo Khoa học năm 2026 với chủ đề “Phát huy giá trị văn hóa Việt Nam thành một động lực quan trọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới”.

Theo Ban tổ chức, chủ đề của Hội thảo đặt ra vấn đề vừa có ý nghĩa chiến lược, vừa mang tính thực tiễn cấp thiết: làm thế nào để những giá trị được hun đúc trong lịch sử dân tộc tiếp tục nuôi dưỡng con người, gắn kết xã hội và tạo ra nguồn lực mới cho phát triển.

Việc Bộ Công an và Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội phối hợp tổ chức Hội thảo thể hiện cách tiếp cận toàn diện, gắn phát triển văn hóa với hoàn thiện chính sách, pháp luật, bảo vệ an ninh văn hóa và nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện.

Hội thảo Khoa học năm 2026 là diễn đàn để tham vấn ý kiến các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, kinh tế, chính trị về phát huy giá trị văn hoá đất nước thành động lực quan trọng để phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Trên cơ sở phân tích thực trạng và những bất cập về thể chế, kỷ luật, Hội thảo sẽ đề xuất các giải pháp để hoàn thiện chính sách, siết chặt kỷ luật thực thi, qua đó khơi thông nguồn lực, tạo không gian và động lực phát triển, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển văn hoá và con người Việt Nam theo Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và các chủ trương, định hướng của Đảng về phát triển văn hoá, con người Việt Nam.

Hội thảo sẽ diễn ra vào ngày 10/10/2026, tại Hội trường Thăng Long, Nhà Quốc hội, Ba Đình, Hà Nội. 

Hội thảo gồm 02 phần: Phần tham luận: Hội thảo sẽ nghe phát biểu khai mạc của lãnh đạo Ủy ban Văn hóa và Xã hội, phát biểu chỉ đạo của lãnh đạo Quốc hội, báo cáo đề dẫn của lãnh đạo Học viện Chính trị Công an nhân dân, báo cáo của các bộ, ngành Trung ương và địa phương, tham luận của các chuyên gia về chính sách và nguồn lực cho phát triển thiết chế văn hoá, kinh tế, chính trị.

Phần thảo luận: Hội thảo sẽ trao đổi, thảo luận tập trung vào 03 nhóm nội dung chính: Làm rõ những quan điểm đột phá về phát huy giá trị và sức mạnh văn hóa, con người Việt Nam; Thực trạng và những bất cập trong bảo tồn, phát huy giá trị văn hoá gắn với bảo vệ an ninh văn hóa; Kiến nghị hoàn thiện chính sách, khơi thông nguồn lực, tạo xung lực mới cho phát triển văn hóa.

Ban Tổ chức Hội thảo đã nhận được sự quan tâm của các cơ quan, tổ chức, các chuyên gia, các nhà khoa học với 67 bài tham luận công phu, giàu ý nghĩa lý luận và thực tiễn. Nội dung các tham luận tập trung 3 nhóm nội dung:

Nội dung 1: Những quan điểm đột phá về phát triển, phát huy giá trị và sức mạnh văn hóa, con người Việt Nam trong kỷ nguyên mới

Các tham luận phân tích nhận thức mới, quan điểm, chủ trương mới về vị trí, vai trò của văn hóa; làm rõ giá trị của văn hóa và con người Việt Nam trong tạo dựng sức mạnh nội sinh, khơi dậy khát vọng phát triển, củng cố đồng thuận xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia; những giá trị cần được kế thừa, phát huy; những giá trị cần được bổ sung, phát triển để đáp ứng yêu cầu của kỷ nguyên mới; qua đó hình thành hệ giá trị, chuẩn mực và môi trường văn hóa phù hợp với yêu cầu phát triển đất nước.

Nội dung 2: Thực trạng những “điểm nghẽn” cần tháo gỡ và những vấn đề đặt ra đối với công tác bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa gắn với bảo vệ an ninh văn hóa hiện nay

Các tham luận đánh giá những kết quả đạt được, đồng thời chỉ rõ những hạn chế, bất cập và nguyên nhân, nhất là các điểm nghẽn về thể chế, chính sách, nguồn lực, cơ chế phối hợp và tổ chức thực hiện; phân tích những vấn đề mới đặt ra đối với công tác bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa trong bối cảnh hội nhập quốc tế, chuyển đổi số và phát triển không gian mạng; làm rõ yêu cầu gắn phát triển văn hóa với bảo vệ bản sắc dân tộc, xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh và bảo đảm an ninh văn hóa.

Nội dung 3: Kiến nghị hoàn thiện chính sách và siết chặt kỷ luật thực thi, nhằm khơi thông các nguồn lực, tạo dựng không gian mới, xung lực mới cho phát triển văn hóa. 

Các tham luận đưa ra những giải pháp cụ thể, khả thi nhằm hoàn thiện thể chế, chính sách; nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi; huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực xã hội; thúc đẩy chuyển đổi số, công nghiệp văn hóa và phát triển nguồn nhân lực văn hóa; đẩy mạnh xây dựng chủ quyền văn hóa trên không gian số, nâng cao sức hấp dẫn và khả năng lan tỏa và bảo vệ các giá trị văn hóa Việt Nam.

Ban Tổ chức Hội thảo cho biết, những kiến nghị, đề xuất tại Hội thảo sẽ được Ban Tổ chức tổng hợp, xây dựng thành Báo cáo kiến nghị chính sách, báo cáo Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan chức năng để kịp thời thể chế hóa thành các chủ trương, quyết sách lớn về phát triển văn hóa trong tình hình hiện nay.

Ban Tổ chức hy vọng Hội thảo sẽ góp phần đẩy mạnh thể chế hóa quan điểm, chủ trương của Đảng thành chính sách, pháp luật cụ thể, đồng thời sửa đổi các vướng mắc để xây dựng một nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, để văn hóa thật sự trở thành sức mạnh nội sinh, động lực phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc.